نمونه هایی از ارز فیات


تنها شباهت ارز فیات و ارز دیجیتال بدون پشتوانه بودن آن‌ها است.

نمونه هایی از ارز فیات

آرش کهنگی آرش کهنگی

مقالات

آخرین رویداد ها

استیبل کوین(stable coin) چیست؟

استیبل کوین(stable coin) چیست؟

استیبل کوین چیست ؟

استیبل کوین ها واحد های دیجیتال با ارزشی هستند که برای حفظ ارزش دارایی به صورت پایدار نسبت به پول ملی یا سایر دارایی های مرجع طراحی شده اند. دارایی‌های رمز ارزی با نوسان قیمت بالا شناخته می‌شوند، که باعث می‌شود آنها را در انجام عملکرد هایی از جمله ایفای نقش به‌عنوان ذخیره‌کننده ارزش دارایی و وسیله پرداخت ناتوان کند .در نتیجه استیبل کوین ها با تکیه بر مجموعه ای از ابزارهای تثبیت کننده، سعی می کنند نوسانات قیمت خود را به حداقل برسانند و این ادعا را دارند که از درآمدهای حاصل از سرمایه‌گذاری دارایی‌های رمز ارزی در چنین نوسان‌هایی محافظت نموده و ارزش ارزهای اصلی را در بازار بی ثبات دارایی های کریپتو تثبیت می کنند. ثبات نسبی استیبل کوین ها امکان استفاده از آنها را برای استفاده در تراکنش های روزمره و تبدیل شدن به شکل دیجیتالی پول نقد فراهم میکند.هدف اصلی استیبل‌کوین‌ها ایجاد امنیت در بازار دارایی‌های دیجیتال است.

امروزه، استیبل کوین ها عمدتاً برای تسهیل تجارت، اعطای وام یا استقراض سایر دارایی های دیجیتال استفاده می شوند.

انواع استیبل کوین ها:

به طور کلی چهار نوع استیبل کوین وجود دارد:

استیبل کوین با پشتوانه فیات

استیبل کوین با پشتوانه رمز ارز

استیبل کوین با پشتوانه کالا

استیبل کوین بدون پشتوانه

1- استیبل کوین با پشتوانه فیات :

استیبل کوین های با پشتوانه فیات ذاتا متمرکز هستند و پل ارتباطی مابین رمز ارزها و ارزهای فیات هستند. یک استیبل کوین با پشتوانه فیات یک رمز ارز میباشد که توسط یک ارز واقعی مانند دلار پشتیبانی میشود و با دلار نسبت یک به یک دارد.از این نوع استیبل کوین ها میتوان در معاملات روزانه رمز ارزها و انتقال رمز ارزها بین صرافی ها استفاده کرد. نمونه ای از استیبل کوین های با پشتوانه فیات می توان به USD COIN و Tether اشاره کرد.

راه های مختلفی برای حفظ پیوند استیبل کوین با فیات وجود دارد برای حفظ این پیوند بنیانگذاران استیبل کوین،از کوین های خود به عنوان دارایی حمایت و تبلیغ می کنند.زیرا اگر بازار باور نداشته باشد که یک استیبل کوین واقعا یک دلار ارزش دارد، بلافاصله قیمت استیبل کوین سقوط میکند.بنابراین مهترین را برای حفظ پیوند بین استیبل کوین و ارز فیات ایجاد اعتماد بین مردم جهان است.

2-استیبل کوین با پشتوانه کالا

این دسته از استیبل کوین‌ها توسط کالاهای قابل‌ تبدیل به پول پشتیبانی می‌شوند متداول‌ترین کالایی که به عنوان وثیقه در این نوع از معاملات استفاده می‌شود طلاست. فلزات گران‌بهایی مانند طلا در مقایسه با سایر کالاها ارزش خود را به‌خوبی حفظ می‌کنند. برای استیبل کوین با پشتوانه طلا، یک کوین نشان‌دهنده مقدار مشخصی طلاست (برای مثال، ۱استیبل کوین برابر با ۱ گرم طلاست). طلای فیزیکی نیز در این نوع از معاملات معمولاً نزد شخص ثالث و مطمئنی ذخیره می‌شود. با اینکه این نوع از استیبل کوین‌ها به اندازه استیبل کوین های با پشتوانه فیات محبوب نیستند، برای کسانی که به‌دنبال معامله توکن‌هایی با پشتوانه ملموس و دارای ارزش واقعی مانند فلزات گران‌بها هستند جایگزین مناسبی محسوب می‌شوند.

یک مثال برای استیبل کوین با پشتوانه کالا توکن DGX است که گفته می شود پشتوانه آن طلا است.

3- استیبل کوین بر پایه رمز ارز ها :

این نوع از استیبل کوین ها نیز به همان شیوه استیبل کوین های با پشتوانه فیات عمل میکنند.به این صورت که کل سیستم استیبل کوین میتواند به سرعت و ارزان بر روی بلاکچین قرار بگیرد و غیر متمرکز بماند ، هم چنین کل این سیستم نیز بسیار شفاف است.به ازای هر استیبل کوین با پشتوانه رمز ارز بیش از یک دلار پشتوانه وجود دارد.هرچه یک ارز دیجیتال نوسان بیشتری داشته باشد این نسبت باید بالاتر باشد تا اطمینان حاصل شود که حتی در صورت کاهش قیمت همچنان یک دلار وثیقه برای هر استیبل کوین در گردش وجود خواهد داشت.استیبل کوین های با پشتوانه رمزارز از نظر طراحی نسبتا پیچیده هستند و برای اطمینان از پایداری خود باید به روش های پیچیده متوسل شوند که پذیرش و اجرای آنها را دشوارتر می کند.

طراحی و سازوکار این نوع استیبل کوین ها به گونه‌ای است که در صورت کاهش ارزش ارزهای قفل شده، به طور خودکار بخشی از دارایی‌ها فروخته می‌شود تا همچنان ارزش استیبل کوین‌های تولید شده ثابت باقی بماند. پلتفرم‌های وام‌دهی و وام گیری از این پروتکل استفاده می‌کنند تا استیبل کوین غیرمتمرکز تولید کنند.

استیبل کوین Die بارزترین نمونه از یک استیبل کوین دارای پشتوانه رمزارز است.

4- استیبل کوین بدون پشتوانه یا الگوریتمی :

استیبل کوین های بدون پشتوانه همانطور که از نامشان مشخص است با استفاده از قراردادهای هوشمند و بدون اتکا به هیچ نوع وثیقه برای حفظ ثبات قیمت عملکردی مانند بانک مرکزی دارند .بانک های مرکزی ثبات قیمت ارزهای فیات را با کنترل عرضه و تقاضا حفظ می نمایند .

عملکرد استیبل کوین های بدون وثیقه به این صورت است که هنگامی که تقاضا در حال افزایش است، بلاک چین استیبل کوین بیشتری ایجاد می کند و افزایش عرضه باعث کاهش قیمت میشود .هنگامی که تقاضا کاهش می یابد، بلاک چین استیبل کوین را بازخرید می کند.

به این نوع استیبل کوین ها به علت نحوه عملکردشان" بانک مرکزی بلاکچین" نیز گفته می شود.

استیبل کوین های بدون وثیقه یا الگوریتمی به هیچ دارایی متکی نیستند و در صورت سقوط دلار یا طلا ارزش خود را از دست نمی دهند ولی برای از دست ندادن ارزش خود باید همیشه در حال رشد باشند زیرا در صورت از دست دادن ارزش هیچ وثیقه ای برای بازگرداندن استیبل کوین وجود ندارد در نتیجه ارزش آن می تواند به صفر برسد.

چند نمونه از استیبل کوین های محبوبی که امروزه استفاده میشوند:

استیبل کوین (THETER (USDT:

تتر در سال ۲۰۱۴ با نام Real Coin توسط بروک پیرس سرمایه‌گذار بیت کوین، ریو کالینز (Reeve Collins) به عنوان کارآفرین و کریگ سلرز (Craig Sellers) توسعه دهنده نرم‌افزارعرضه شد.

USDT در ابتدا از طریق Omni Layer روی پروتکل بیت کوین فعالیت می‌کرد. این پلتفرم برای رمز ارزهای مختلف مورد استفاده قرار می‌گیرد که به بلاکچین بیت کوین متصل است. به دنبال آن، تتر روی شبکه اتریوم نیز ارائه شد و در نهایت روی بیش از ۸ بلاک چین از جمله ترون (TRX)، ایاس (EOS)، الگورند (ALGO)، سولانا (SOL) و اومیسه گو ( OMG) عرضه شده است. در حال حاضر بیشترین تراکنش نمونه هایی از ارز فیات به دلیل پایین بودن کارمزد در شبکه ترون میباشد.

تتر در سال ۲۰۱۴ با نام Real Coin توسط بروک پیرس سرمایه‌گذار بیت کوین، ریو کالینز (Reeve Collins) به عنوان کارآفرین و کریگ سلرز (Craig Sellers) توسعه دهنده نرم‌افزارعرضه شد.

USDT در ابتدا از طریق Omni Layer روی پروتکل بیت کوین فعالیت می‌کرد. این پلتفرم برای رمز ارزهای مختلف مورد استفاده قرار می‌گیرد که به بلاکچین بیت کوین متصل است. به دنبال آن، تتر روی شبکه اتریوم نیز ارائه شد و در نهایت روی بیش از ۸ بلاک چین از جمله ترون (TRX)، ایاس (EOS)، الگورند (ALGO)، سولانا (SOL) و اومیسه گو ( OMG) عرضه شده است. در حال حاضر بیشترین تراکنش به دلیل پایین بودن کارمزد در شبکه ترون میباشد.

ارز دیجیتال ترو یو اس دی در ژانویه ۲۰۱۸، بعد از سقوط ناگهانی ارزش رمزارزها معرفی شد. در آن زمان نگرانی‌های زیادی در خصوص ذخایر تتر، نحوه حسابرسی و مشارکت نامشخص و غیرشفاف آن با Bitfinex وجود داشت.

همین نگرانی‌ها باعث شد که سرمایه‌ گذاران بازار رمزارزها، به دنبال جایگزینی برای Tether باشند. Trust Token ، پدر True USD ، از این فرصت استفاده کرده و استیبل کوین خود را در سال ۲۰۱۸ راه‌اندازی کرد. بلافاصله بعد، Trust Token چندین استیبل کوین برای ارزهای مختلف مانند True GBP ، True EUR ، TrueCAD و True AUD ایجاد کرد.

استیبل کوین Gemini usd :

دلار جمینی اولین استیبل کوین با پشتوانه دلار آمریکا است این استیبل کوین ترکیبی از ارزش اعتباری و قیمت ثابت دلار آمریکا با فناوری بلاک چین و نظارت قانونگذاران آمریکایی است. GUSD یک توکن است که براساس استاندارد ERC۲۰ بر روی شبکه اتریوم ساخته شده است.

این شرکت برای راه‌اندازی استیبل‌کوین در سپتامبر ۲۰۱۸ از اداره خدمات مالی نیویورک (NYDFS) تاییدیه دریافت کرد. این استیبل‌کوین مانند Paxos به‌عنوان یکی از اولین استیبل‌کوین‌ها در نظر گرفته می‌شود. شرکت Gemini Trust دارای سپرده های USD است که مطابق با تعداد توکن هایی است که در گردش هستند.

استیبل کوین Binance USD :

در ۵ سپتامبر ۲۰۱۹ بود که بایننس و Paxos مشارکت خود را برای ایجاد استیبل کوین BUSD اعلام کردند و دپارتمان خدمات مالی نیویورک هم این استیبل کوین را تایید کرد. در ۱۲ سپتامبر سال 2019 ،BUSD در پلتفرم Paxos لیست شد و افراد می‌توانستند این رمزارز را با نسبت یک به یک دلار معامله کنند.

در ۲۰ سپتامبر ۲۰۱۹، این استیبل کوین در پلتفرم بایننس لیست شد و با BTC، BNB و XRP جفت شد. این توکن تحت نظارت و بازرسی ماهانه سازمان حسابداری Withum است و این نظارت ماهانه توسط دپارتمان خدمات مالی نیویورک انجام میگیرد.

شش ماه بعد از راه‌اندازی BUSD، صرافی بایننس دلایل قانع‌کننده‌ای برای استفاده از این استیبل کوین نه تنها در داخل پلتفرم خودش، بلکه در خارج از اکوسیستم خود نیز داشت. اینک صرافی مذکور جفت‌های معاملاتی زیادی برای استیبل کوین BUSD فراهم کرده است و استفاده از این توکن را بسیار توسعه داده است.این باعث شده که سرمایه‌گذاران و تریدر‌ها بتوانند از BUSD برای معامله بسیاری از ارز‌های دیجیتال برجسته و همچنین توکن‌های دارای لوریج استفاده کنند. بایننس همچنین پلتفرمی ایجاد کرده که امکان خرید و فروش این استیبل کوین را با ۸ ارز فیات فراهم کرده است.

استیبل کوین DAI :

استیبل کوین دای محصول سازمان غیر متمرکز خودگردان (decentralized autonomous organization) به‌ نام میکردائو است که توسط رون کریستِنسِن (Rune Christensen) تأسیس و اداره می‌شود.قیمت دای از طریق سیستم قراردادهای هوشمندی که به‌صورت خودکار اجرا می‌شوند، کنترل می‌شود. اگر قیمت این استیبل کوین بیش‌ازحد افزایش یا کاهش یابد، توکن‌های میکر (MKR) سوزانده یا ایجاد می‌شوند تا قیمت دای دوباره به قیمت دلار نزدیک شود.استیبل کوین دای با وام‌گرفتن در میکردائو ایجاد می‌شود و هنگامی‌که وام‌ها پرداخت شدند، از بین می‌رود.

پول یا ارز فیات چیست؟

پول فیات به واحد پولی گفته می‌شود که دولت‌ها آن را منتشر می‌کنند، اما پشتوانه فیزیکی (مانند طلا ، نقره) ندارد.

دلار

به گزارش ایبِنا، ارز فیات یا پول بی‌پشتوانه مانند دلار آمریکا، در واقع یک پول قانونی است که ارزش خود را از دولت صادرکننده‌اش می‌گیرد و برخلاف پول کالایی، ارزش آن به یک کالای فیزیکی بستگی ندارد. فیات از واژه لاتین به همین نام و به معنی «بگذارید انجام شود» گرفته شده‌ است. دولتی که پول فیات را چاپ می‌کند، عامل تعیین‌کننده در ارزش آن است و در حال حاضر بسیاری از کشورها از سیستم ارز فیات برای خرید کالا، خدمات، سرمایه‌گذاری و سپرده‌گذاری استفاده می‌کنند. این سیستم پولی در واقع جایگزین استاندارد طلا و پول کالایی شده است.

در واقع پول فیات (Fiat Currency) به واحد پولی گفته می شود که دولت‌ها آن را منتشر می‌کنند اما پشتوانه فیزیکی (مانند طلا، نقره) ندارد. ارزش این نوع پول به‌جای آنکه وابسته به ارزش ذاتی دارایی‌هایی دیگر به‌عنوان پشتوانه باشد، ناشی از ارتباط بین میزان عرضه و تقاضا است.

متخصصین حوزه مالی و اقتصاددانان در حمایت از ارزهای فیات هم عقیده نیستند. مدافعان و مخالفان آن مزایا و معایب زیر را برای ارزهای فیات مطرح می‌کنند:

کمیابی (Scarcity): پول‌ فیات از کمیابی کالا یا دارایی فیزیکی مانند طلا تاثیر نمی‌پذیرد.

هزینه: خلق پول فیات از نظر اقتصادی نسبت به پول کالایی به‌صرفه‌تر است.

واکنش‌پذیر: پول فیات این قدرت را در اختیار دولت و بانک مرکزی قرار می‌دهد که نسبت به بحران‌های اقتصادی انعطاف کافی را داشته باشند.

مبادلات بین‌المللی: ارزهای فیات توسط تعداد زیادی از کشورها در سرتاسر جهان مورد استفاده قرار می‌گیرند. این باعث ارائه فرم قابل قبولی از پول برای مبادلات تجاری شده است.

راحتی: برخلاف طلا، پول فیات به ذخایر فیزیکی که نیازمند نگهداری، محافظت، نظارت و دیگر امور هزینه‌زا باشد، نیست.

نبود ارزش ذاتی: ارزهای فیات فاقد ارزش ذاتی هستند. این به دولت‌ها امکان «خلق پول از هیچ چیز» را می‌دهد که می‌تواند به ابرتورم و در نهایت سقوط سیستم اقتصادی یک کشور منجر شود.

سابقه تاریک: از نظر نمونه‌های تاریخی، پیاده‌سازی سیستم‌ ارزی فیات معمولاً به سقوط نظام‌های مالی ختم شده است که بیانگر خطرناک بودن استفاده از این سیستم پولی است.

پول یا ارز فیات (Fiat Currency) چیست؟

تنها مشابهت بین ارز فیات و ارز دیجیتال در نداشتن پشتوانه فیزیکی آن‌هاست. در حالی که ارز فیات توسط دولت‌ها و بانک‌های مرکزی کنترل می‌شود، ارزهای دیجیتال ماهیت غیرمتمرکزی دارند.

تفاوت آشکار این دو سیستم پولی، در نحوه ایجاد پول‌های جدید در هر یک از آن‌هاست. بیت کوین به عنوان نمونه برتر ارزهای دیجیتال، در مقایسه با پول‌های فیات که در کنترل بانک‌هاست و اساساً می‌توانند بدون هیچ پایه و اساسی به وجود آیند، عرضه و تعداد سکه محدودی دارد.

به عنوان شکل دیجیتالی پول، ارزهای دیجیتال هیچ قرین فیزیکی ندارند و به هیچ مرزی محدود نمی‌شوند. علاوه بر این، تراکنش‌ها در ارزهای دیجیتال برگشت‌ناپذیر است در حالی که در ارزهای فیات اینگونه نیست.

لازم به اشاره است که بازار ارز دیجیتال دربرابر بازارهای سنتی و مبادلات ارزی بسیار کوچکتر و پرنوسان‌تر است. این یکی از دلایلی است که مانع از فراگیر شدن و پذیرش گسترده این ارزها در عرصه بین‌المللی شده است. اما با رشد بازار ارزهای دیجیتال، به احتمال زیاد نوسان آن نیز کمتر و کمتر خواهد شد.

پول فیات چیست و چه تفاوتی با رمز ارزها دارد؟

پول فیات چیست ؟ پولی دولتی است و توسط دولت صادرکننده آن، حمایت و تامین می‌شود. و این طور نیست که توسط یک کالای فیزیکی مانند طلا یا نقره پشتیبانی شود. ارزش پول فیات از رابطه بین عرضه و تقاضا و ثبات دولت صادرکننده نشأت می‌گیرد. اکثر پول‌های پیشرفته و کاغذی، ارز فیات هستند. از جمله دلار آمریکا، یورو و دیگر ارزهای مهم جهانی. در این مقاله هم با ارزهای فیات و تفاوت آنها با پول فیات آشنا می شوید.

چند نکته در مورد پول فیات

  • پول فیات یک ارز دولتی است که توسط کالایی مانند طلا پشتیبانی نمی‌شود.
  • بانکهای فدرال به واسطه پول فیات، تسلط بیشتری بر اقتصاد دارند زیرا آنها می‌توانند مقدار عرضه و چاپ پول را تنظیم کنند.
  • اکثر پول‌های کاغذیِ امروزی مثلا دلار آمریکا، پول فیات هستند.
  • یکی از خطرهای پول فیات این است که دولت‌ها بیش از حد آن را چاپ می‌کنند و ممکن است منجر به تورم شدید شوند.

چرا ارزهای فیات شکل گرفتند؟

قبل از قرن بیستم، اکثر کشورها از نوعی استاندارد طلا یا پشتوانه کالا برای حمایت از پول خود استفاده می‌کردند. این سیاست تا حدی در شمار معدودی از ارزها حفظ شده است مثلا فرانک سوئیس یکی از معدود پول هایی است که همچنان توسط ذخایر طلای ملی سوئیس حمایت می‌شود. اما بسیاری از کشورها نتوانستند این سیاست را ادامه دهند.

ویکتور هوگو :

هیچ چیزی به اندازه جیب خالی انسان را ماجراجو نمی‌کند.

توسعه دامنه و حجم تجارت، سبب شکل گیری ارزهای دیجیتال فیات شد

با افزایش مقیاس و دامنه تجارت و امور مالی بین المللی، مقدار محدود طلای موجود نتوانست از پس پشتیبانی از حجم عظیم پول مورد نیاز برای تجارت بر بیاید. این موضوع باعث ایجاد اختلالات جدی در بازارها و تجارت جهانی می‌شد به همین دلیل دولت‌ها چاره ای نداشتند جز اینکه به ارزهای فیات روی بیاورند. پول فیات سبب می‌شود دولت‌ها برای تعیین سیاست‌های پولی، تثبیت بازارهای جهانی و به طور کلی برای مدیریت اقتصاد، توانا تر عمل کنند. همچنین به بانک‌های تجاری اجازه می‌دهد مقدار پول موجود را برای پاسخگویی به تقاضای وام گیرندگان چند برابر کنند.

پول فیات فاقد ارزش ذاتی است

پول فیات

ارزشمندی پول فیات، تنها به این دلیل است که دولت در حفظ ارزش آن تلاش می‌کند. در گذشته، پول دولتی به صورت سکه‌هایی ضرب شده از یک مادۀ با ارزش مانند طلا و نقره بود این موضوع سبب می‌شد که خود پول، دارای ارزش ذاتی باشد ولی با چاپ پول کاغذی این پشتوانه ذاتیِ پول از بین رفت و کم کم مفهوم پول فیات شکل گرفت. پول فیات غیر قابل تبدیل و بازیافت است.

پول فیات با ذخیره طلا یا نقره مرتبط نیست، پس ممکن است در اثر تورم، ارزش آن افت کند. اگر مردم، اعتماد خود را به پول یک کشور از دست بدهند، آن پول دیگر ارزشی ندارد و مانند سکه‌های طلای قدیم نیست.

دو دلیل مهمِ پول فیات چیست

کمک به اقتصاد ملی کشورها

پول فیات چیست که در صورتی که پول فیات از عهده نقش خود در سیاست‌های مالی کلان بر بیاید می‌توانند مزایای زیادی برای اقتصاد ملی یک کشور داشته باشد. نقش‌هایی که برای یک پول فیات تعریف شده اند عبارتند از ذخیره ارزش، تسهیل مبادلات اقتصادی، فراهم کردن نقدینگی و…نقش پول فیات در اقتصاد ملی کشورها چشمگیر است.

قدرت بخشیدن به بانک‌های مرکزی در کنترل متغیر‌های اقتصادی

در قرن بیستم بانکها و دولت‌های مرکزی سعی کردند اقتصاد خود را از اثرات منفی توسعه اقتصادی و رکوردهای تجاری در امان نگه دارند به همین دلیل اهمیت زیادی به ارزهای فیات دادند. چونکه موجودی پول فیات مانند طلا، ثابت و یا کمیاب نیست، بانک‌ها می‌توانند با سهولت بیشتری عرضه آن را کنترل کنند. این کنترل به بانک‌ها قدرت زیادی می‌دهد تا متغیرهای اقتصادی مختلف مانند عرضه اعتبار، نقدینگی و نرخ بهره را مدیریت کنند. به عنوان مثال، بانک فدرال رزرو ایالات متحده، وظیفه دارد به کمک سیاست‌های پولی خود بیکاری و تورم را در آمریکا پایین نگه دارد.

معایب پول فیات چیست

بدون پشتوانه بودن و امکان شکل گیری حباب در اقتصاد

بحران وام مسکنِ سال 2007 و بحران مالی پس از آن به دلیل وابستگی اقتصاد به پول‌های فیات رخ داد. همیشه سیاست‌های مالی بانک‌های مرکزی، موفق عمل نمی‌کنند و در صورتی که این اتفاق بیفتد یک پول فیات، ممکن است به سرعت سبب رکود اقتصادی شود. در شرایط بحران‌های اقتصادی یک ارز وابسته به طلا نسبت به یک ارز فیات، بسیار با ثبات تر است. البته اقتصاد دانان و بانک‌های مرکزی، خود می‌دانند که

بدون پشتوانه بودن ارزهای فیات یک مشکل است. ولی به دلیل محدود بودن عرضه و موجودیت طلا در سطح جهان، امکان اینکه به اندازه کل موجودی یک پول فیات، طلا داشته باشیم وجود ندارد. پس ناگزیر بخش بزرگی از پول فیات، بدون پشتوانه چاپ می‌شود. این عرضه نامحدود و بدون پشتوانه بودن، امکان شکل گیری حباب در ارزهای فیات را افزایش می‌دهد. گاها سیاست های پولی مبتنی بر ارزهای فیات، دچار شکست می‌شوند.

بدون پشتوانه بودن ارزهای فیات یک مشکل است. ولی به دلیل محدود بودن عرضه و موجودیت طلا در سطح جهان، امکان اینکه به اندازه کل موجودی یک پول فیات، طلا داشته باشیم وجود ندارد. پس ناگزیر بخش بزرگی از پول فیات، بدون پشتوانه چاپ می‌شود. این عرضه نامحدود و بدون پشتوانه بودن، امکان شکل گیری حباب در ارزهای فیات را افزایش می‌دهد. گاها سیاست های پولی مبتنی بر ارزهای فیات، دچار شکست می‌شوند.

خطرهای استفاده از پول فیات سه متهم اصلی در پرونده خطرهای پول بدون پشتوانه به چشم می‌خورند:
تورم و امکان از دست رفتن ارزش پول فیات در اثر تورم

از زمان ایجاد پول‌های بدون پشتوانه، تورم با آن هم‌نشین بوده است. دولت‌ها با چاپ پول‌هایی که نمی‌توانستند ارزشی برای آن‌ها ایجاد کنند، درگیر مفهومی به نام تورم شدند. به زبان ساده، تورم یعنی کاهش درصد پشتوانه‌دار از پول ملی نسبت به درصد پول خلق ‌شده که باعث افزایش شاخص قیمت – معمولا افزایش قیمت مصرف‌کننده – می‌شود. وجود تورم بالا باعث می‌شود که نرخ جمعیت افراد فقیر در جامعه افزایش پیدا کند. چون تورم به افراد دارای درآمدهای پولی ثابت مثل حقوق بگیرها ضرر می‌زند. و از قدرت خرید آن‌ها می‌کاهد. اما در مقابل، به نفع بیشتر کسانی تمام می‌شود که درآمدهای پولی متغیر دارند.

یا مثال دیگه :

ملت آفریقاییِ زیمبابوه یکی از بدترین سناریوهای مربوط به پول فیات را در اوایل دهه 2000 شاهد بودند. در آن زمان، در پاسخ به مشکلات اقتصادی جدی در زیمبابوه، بانک مرکزی این کشور با سرعت سرسام آوری شروع به چاپ پول کرد. این کار سبب به وجود آمدن تورمی ‌عظیم شد که به میلیاردها درصد رسید. قیمت‌ها به سرعت افزایش یافت و مصرف کنندگان مجبور شدند فقط برای خرید کالاهای اساسی اولیه از پول استفاده کنند. در اوج بحران، پول زیمبابوه چنان بی ارزش شد که 100 تریلیون پول زیمبابوه تنها معادل 40 سنت از دلار آمریکا ارزش داشت. این نمونه نشان می‌دهد که در صورت شکست سیاست‌های بانک مرکزی یک کشور، پول فیات می‌تواند بسیار آسیب پذیر باشد.

علاوه بر این :

تورم، هزینه‌های عمومی دولت را افزایش می‌دهد و دولت را مجبور می‌کند که برای جبران این کسری بودجه به سراغ قرض گرفتن پول از بانک مرکزی برود. روشن است که این راه‌حل‌ها به جای خاموش کردن آتش تورم، آن را بیشتر شعله‌ور می‌کنند. نکته جالب اینجا است که مردم می‌توانند با سرمایه گذاری در بازار بورس،ارز دیجیتال پول خود را از خطرهای تورم دور کنند.

افزایش بیش از حد نقدینگی

به تمام پول‌هایی که خارج از سیستم بانکی در حال گردش هستند، «نقدینگی» گفته می‌شود. اگر حجم نقدینگی با میزان تولید کالا و خدمات متناسب نباشد یعنی دچار افزایش غیرمعمول نقدینگی در میان مردم باشیم. ضربه بزرگی به اعتبار پول‌ بدون پشتوانه زده می‌شود. چون با افزایش نقدینگی، تقاضا برای دریافت کالا و خدمات به شدت بالا می‌رود و اگر چرخه تولید و ارائه خدمات، نتواند در کوتاه مدت به این تقاضا پاسخ دهد در آن صورت بر آتش تورم، دامن زده می‌شود.

فیدل کاسترو:

هر کشوری باید کاملا آزاد باشد تا نوعی از سیستم اقتصادی، سیاسی و اجتماعی که مناسب می‌داند را برگزیند.

دو سوال در مورد رابطه ارزهای فیات و تورم

پول فیات چیست و آیا همیشه ارزهای فیات تورم زا هستند؟ و آیا همیشه تورم به ضرر ارزهای فیات، عمل می‌کند؟ در جواب هر دو سوال باید گفت خیر، زیرا اولا اکثر کشورهایی که پول فیات دارند تا این لحظه فقط تورم متوسطی را تجربه کرده اند که در چند دهه گذشته به طور متوسط، ​​کمتر از 2 درصد در سال بوده است.

ثانیا، داشتن تورم ثابت و پایین، یک محرک مثبت برای رشد و سرمایه گذاری اقتصادی، تلقی می‌شود. این نوع تورم، مردم را تشویق می‌کند تا پول خود را به کار اندازند نه اینکه بیکار بنشینند و قدرت خرید خود را به مرور از دست بدهند. این کاری که تورم در تشویق مردم به سرمایه گذاری می‌کند به نفع ارزهای فیات است زیرا اگر مردم به پول‌های فیات به عنوان داراییِ قابل ذخیره نگاه می‌کردند دولت‌ها مجبور به چاپ بیشتر پول می‌شدند.

همواره پول فیات با تورم در ارتباط است

ثالثا مشخص نیست که آیا اَبر تورم، ناشی از چاپ بدون پشتوانه پول است یا خیر. در واقع ابرتورم‌ها در طول تاریخ اتفاق افتاده اند، حتی زمانی که پول بر اساس فلزات گرانبها بوده است. در مورد ابرتورم‌هایِ معاصر نیز باید گفت که اغلب آنها به دلیل شکست در اقتصاد تولیدی و یا بی ثباتی سیاسی در کشورها آغاز شده اند و نه در اثر خود ارزهای فیات.

ظهور ارزهای دیجیتال بعد از بحران اقتصادی سال 2009

ارزهای فیات

رمز ارزها مستقل از دولت‌ها فعالیت می‌کنند. بیت کوین، معروف ترین نمونه از آنهاست که در سال 2009 در بحران مالی و در بحبوحه نگرانی از ثبات سیستم مالی جهانی ظاهر شد. این ارزها به دلیل ترس از بی ثباتی سیاسی و بدهی‌های زیاد دولتها، به سرعت مورد استقبال قرار گرفتند. توسعه بازار ارزهای دیجیتال چنان سریع بود که در مدتی کوتاه بیش از 5000 رمز ارز به وجود آمدند و ارزش کلی بازار ارزهای دیجیتال به بیش از 1 تریلیون دلار (820 میلیارد نمونه هایی از ارز فیات یورو) رسیده است. بیت کوین در پنج روز اولِ پس از راه اندازی از قیمت 0.0008 دلار به 0.08 دلار افزایش یافت و از آن زمان تاکنون، رشدی سرسام آور داشته است به گونه ای که امروزه به بالای 60 هزار دلار رسیده است.

سایر انگیزه‌ها برای استفاده از ارزهای دیجیتال به جای پول فیات چیست

نکته دیگر اینکه، دولت‌ها کنترل ارزهای فیات را در دست دارند و بسیاری از افراد فکر می‌کنند ارزهای دیجیتال گزینه‌های بهتری برای استفاده هستند آنها می‌خواهند با آزادی و امنیت بیشتر و بدور از نظارت‌های دولتی تراکنش‌های مالی خود را انجام دهند. پول فیات چیست که با ارز دیجیتال تفاوت های بنیادی دارد.

برخی می‌گویند که روش شفاف “استخراج” بیت کوین و سایر رمز ارزها سبب می‌شود این ارزها به اندازه طلا برای سرمایه گذاری مناسب باشند. حتی گفته می‌شود می‌توان برای حمایت از پول‌های رایج به جای طلا از رمز ارزها استفاده کرد. آنها پیش بینی می‌کنند که وقتی کل موجودی بیت کوین به گردش درآید و استخراج آن به پایان برسد هر بیت کوین می‌تواند قیمتی در حدود 514،000 دلار داشته باشد.

آیا امکان جایگزین کردن ارزهای دیجیتال با پول فیات وجود دارد؟

پول فیاتدر جواب باید گفت خیر و دلایلی که نمی‌توان این کار را کرد به شرح زیر هستند :

1-حذف ارزهای فیات از اقتصاد جهانی، غیرممکن است

علی رغم مشکلاتی که ارزهای فیات دارند اما این ارزها در تاروپود اقتصاد جهانی تنیده شده اند و اقتصاد دنیای امروزی بر پایه آنها استوار است. پس حذف آنها چندان منطقی نیست. به علاوه این ارزها ابزار اصلی در سیاست‌های پولی بانک‌های مرکزی هستند. که تنظیم اقتصاد جهانی وابسته به این سیاست‌هاست. پس به صورت قاطع می‌توان گفت حذف کردن ارزهای فیات غیر ممکن است.

2- بیشترین کاربرد ارزهای دیجیتال برای سرمایه گذاری و معامله گری است

هرچند استقبال از ارزهای دیجیتال، بسیار وسیع است اما بیشترین کاربردی که توکن‌ها دارند برای سرمایه گذاری و نوسان گیری است. یعنی اینکه بیشترِ افراد با این هدف آنها را خریداری می‌کنند و کمتر از این ارزها به عنوان پول استفاده می‌شود. رایج ترین استفاده از رمز ارزها برای سرمایه گذاری و نوسان گیری است

3-کمبود پذیرنده ارز دیجیتال در بسیاری از مشاغل

استفاده از ارزهای فیات تا حد امکان تسهیل شده است و امروزه کارت‌های اعتباری و دستگاه‌های خودپرداز و کارت خوان‌ها تقریبا در تمام مشاغل، مورد استفاده قرار می‌گیرند اما امکانات مشابه برای استفاده از ارزهای دیجیتال وجود ندارد و اگر قصد خرید روزانه را داشته

باشید به احتمال زیاد نمی‌توانید با ارز دیجیتال، پرداخت کنید. به علاوه سیستم پرداخت با پول‌های فیات در میان جوامع، کاملا جا افتاده است و تصمیم به جایگزین کردن این سیستم با ارزهای دیجیتال بعید به نظر میرسد و منطقی نیست.

4- نوسانات ارزهای دیجیتال، شدید است

منتقدان کریپتو به نوسان‌های شدید ارزش بیت کوین، اتریوم و بقیه رمز ارزها اشاره می‌کنند و می‌گویند که پذیرش آنها به عنوان پول برای پرداخت بهای کالا و خدمات دشوار است. به عنوان مثال، تسلا در ماه مارس امسال اعلام کرد که بیت کوین را برای خرید خودروهای برقی خود می‌پذیرد، اما دو ماه بعد به دلیل تغییر قیمت این رمز ارز دیجیتال از گفته خود عقب نشینی کرد.

5-تاثیر نهنگ‌ها بر قیمت ارزهای دیجیتال

پول فیات

بسیاری از افراد به امید داشتن یک پول آزاد، غیر متمرکز و غیر دولتی، ارزهای دیجیتال را به پول فیات ترجیح می‌دهند اما ماهیت قدرت‌های پشت ارزهای دیجیتال بسیار مبهم است. همه میدانیم که دارندگان حجم‌های عظیم از رمز ارزها (نهنگ ها) می‌توانند به آسانی قیمت رمز ارزها را تحت تاثیر قرار دهند اما چه کسی می‌داند واقعا نهنگ‌ها چه کسانی هستند و چه افکاری در سر دارند شاید بسیاری از نهنگ‌ها همان دولت‌هایی باشند که ما می‌خواهیم از زیر نفوذ اقتصادی آنها خارج شویم.

بازار ارزهای دیجیتال تا حد زیادی وابسته به رفتار نهنگ‌های کریپتوکارنسی است

6- ارز‌های دیجیتال مشکلات قانونی دارند

در کل جهان یک سری قوانین، وجود دارند که تخطی از آنها جرم محسوب می‌شود و جوامع بر پایه پیروی از این قوانین شکل گرفته اند مثلا یکی از اصول اقتصاد مدرن، پرداخت مالیات است و برای تحقق این امر، دولت باید بر دارایی شهروندان اشراف داشته باشد اما استفاده از ارزهای دیجیتال با این سیستم نظارتی در تضاد خواهد بود. مسئله بعدی به موضوع پولشویی ارتباط دارد.

در اقتصاد‌های مدرن استفاده از پول حاصل از فعالیت‌های غیر قانونی بسیار دشوار شده است و نهاد‌های ناظر باید بدانند منشا ایجاد هر درآمد از کجاست. تحقیقات انجام شده نشان می‌دهند که حجم عظیمی‌از پول کارتل‌های مواد مخدر از طریق ارزهای دیجیتال جابه جا میشود زیرا امکان جابه جایی این پول‌ها در سیستم‌های رایج ارزهای فیات وجود ندارد. این مشکلات سبب شده است دولت‌ها در پی تصویت قوانین نظارتی بیشتر بر ارزهای دیجیتال شوند.

7- تولید ارزهای دیجیتال، سبب ایجاد مشکلات زیست محیطی می‌شود

تحقیقات نشان می‌دهد که در طول سال، برای استخراج بیت کوین به اندازه مصرف سالانه یک کشور مستقل برق مصرف می‌شود این میران بالا از مصرف انرژی با منافع زیست محیطی انسان در تضاد است. بسیاری از طرفداران محیط زیست، خواهان محدود کردن مصرف انرژی برای فعالیت‌های استخراج رمز ارزها هستند. مصرف زیاد برق در استخراج رمز ارزها موجب نگرانی طرفداران محیط زیست است

در پایان پول فیات چیست

به صورت قطع می‌توان گفت که استفاده از ارزهایی مانند بیت کوین و یا اتریوم به عنوان پول رایج، مناسب نیست. زیرا این ارزها هزینه شبکه و کارمزدهای انتقال بالایی دارند. نوسانات آنها زیاد است و سرعت انتقال تراکنش‌ها هم در آنها مناسب نیست. مثلا گاهی حتی تا 72 ساعت طول می‌کشد تا یک تراکنش‌ بیت کوین تایید شود. اما پتانسیل بسیار خوبی در اسیبل کوین‌ها وجود دارد که می‌تواند آنها را به پول‌های آینده تبدیل کند اسیبل کوین‌هایی مانند تتر که همان پول فیات دیجیتال هستند قابلیت جایگزینی با سیستم‌های پول فیات امروزی را دارند و گزینه‌های ایده آلی هستند. اما نکته قابل تامل این است که استیبل کوین‌ها همچنان مانند ارزهای فیات، زیر نظر دولت‌ها هستند و با آرمان غیرمتمرکز بودن در تضاد هستند.

ارز فیات چیست؟

ارز فیات چیست

به بیانی ساده، ارز فیات (به نام‌های پول فیات یا پول بی‌پشتوانه نیز شناخته می‌شود)، پولی قانونی است که ارزش آن وابسته به کشور چاپ کننده آن است تا یک کالای فیزیکی مانند طلا و نقره.

قدرت دولتی که ارزش ارز فیات را تعیین می‌کند ویژگی بسیار مهم این نوع پول است. اکثر کشورهای جهان از سیستم ارز فیات برای خرید کالا و استفاده از خدمات، سرمایه‌گذاری و پس‎انداز استفاده می‌کنند.

ارز فیات جایگزین استاندارد طلا و سایر سیستم‌های پول کالایی شده است. ارزش این نوع ارز وابسته به رابطه بین سطح تقاضا و عرضه و ثبات دولت صادرکننده آن است. اکثر پول‌های کاغذی مدرن مانند دلار و یورو جزو ارزهای فیات محسوب می‌شوند.

تاریخچه ارز فیات

ریشه ارز فیات به چندین قرن قبل در کشور چین بر می‌گردد. استان سیچوآن این کشور در طول قرن 11 میلادی تصمیم به چاپ پول کاغذی گرفت. در ابتدا، این پول قابل تبادل با ابریشم، طلا یا نقره بود. ولی در نهایت به دنبال به قدرت رسیدن «قوبلای خان» سیستم ارز فیات در طول قرن 13 راه افتاد.

تاریخ‌شناسان ادعا می‌کنند این پول در سقوط امپراتوری مغول نقش داشته است که علت اصلی آن را هزینه کردن بیش از حد و ابرتورم می‌دانند.

این ارز همچنین در طول قرن 17 در اروپا توسط کشورهایی مانند اسپانیا، سوئد و هلند استفاده شد. این سیستم در سوئد موفق نبود و دولت در نهایت آن را با استاندارد نقره جایگزین کرد.

در دو قرن بعد، فرانسه نو در کانادا، مستعمره‌های آمریکایی و سپس دولت فدرال آمریکا ارز فیات را امتحان کردند و نتایج متفاوتی گرفتند.

در قرن بیستم میلادی، دولت آمریکا به مقدار محدود به استفاده از سیستم پول کالایی مجددا رو آورد. در سال 1933، دولت جلوی مبادله پول کاغذی با طلا را گرفت.

ایالات متحده به طور رسمی در سال 1972 سیستم پولی خود را از استاندارد طلا به ارز فیات تغییر داد.

ایالات متحده به طور رسمی در سال 1972 سیستم پولی خود را از استاندارد طلا به ارز فیات تغییر داد.

در سال 1972، ایالات متحده تحت ریاست جمهوری «نیکسون» کاملا استاندارد طلا را کنار گذاشت تا در سطح جهانی افول آن نهایی شود و این کشور تصمیم به استفاده از سیستم پول فیات بگیرد. نتیجه این تصمیم استفاده از پول بی‌پشتوانه در جهان بود.

ارز فیات در مقابل استاندارد طلا

سیستم استاندارد طلا امکان تبدیل پول کاغذی به طلا را ممکن می‌ساخت. در حقیقت، پشتوانه تمام پول‌های کاغذی مقدار محدودی طلا بود که در اختیار دولت قرار داشت.

دولت‌ها و بانک‌ها در یک سیستم پول کالایی، تنها زمانی می‌توانستند ارز جدیدی را وارد اقتصاد کنند که به همان میزان ذخایر طلا در اختیار داشتند. به عنوان مثال، دولت‌ها می‌بایست برای چاپ 1 میلیون واحد از ارز ملی خود مقداری طلا به ارزش 1 میلیون واحد از آن ارز در بانک مرکزی خود ذخیره می‌کردند. این سیستم توانایی دولت‌ها را برای خلق پول و افزایش ارزش ارز براساس عوامل اقتصادی را محدود می‌کرد.

از سوی دیگر، پول تحت سیستم فیات قابل تبدیل به دارایی یا کالای دیگری نیست. مقامات دولتی با پول بدون پشتوانه می‌توانند مستقیما روی ارزش ارز خود تاثیر بگذارند و آن را به شرایط اقتصادی گره بزنند.

کشور‌ها و بانک‌های مرکزی آن‌ها، کنترل به مراتب بیشتری روی سیستم ارز دارند. آن‌ها می‌توانند در مقابل رویدادها و بحران‌های مختلف مالی با ابزارهای گوناگون مانند ایجاد بانکداری ذخیره کسری و استفاده از تسهیلات کمی، واکنش نشان دهند.

در سیستم استاندارد طلا برخلاف ارز فیات، پشتوانه تمام پول‌های کاغذی مقدار محدودی طلا بود که در اختیار دولت قرار داشت.

در سیستم استاندارد طلا، پشتوانه تمام پول‌های کاغذی مقدار محدودی طلا بود که در اختیار دولت قرار داشت.

حامیان استاندارد طلا معتقدند که این سیستم ارزی باثبات‌تر است، چون پشتوانه آن کالایی باارزش و فیزیکی است. در مقابل طرفداران ارز فیات بر این باورند قیمت طلا اصلا ثبات ندارد. گرچه در قالب این مفهوم، ارزش ارز کالایی و همچنین ارز بی‌پشتوانه می‌تواند نوسان داشته باشد. اما دولتی که از یک سیستم پول فیات استفاده می‌کند برای مقابله با یک بحران اقتصادی، انعطاف‌پذیری بیشتری خواهد داشت.

معایب و مزایای استفاده از ارز فیات

اقتصاددانان و سایر کارشناسان مالی در حمایت از ارز فیات به یک توافق جمعی نرسیده‌اند. مدافعان و مخالفان معایب و مزایای این سیستم ارزی را این گونه بیان می‌کنند:

کمیابی: پول فیات تحت تاثیر کمیابی یک کالای فیزیکی مانند طلا قرار نمی‌گیرد یا به واسطه آن محدود نمی‌شود.

هزینه: خلق ارز بدون پشتوانه در مقایسه با پول کالایی به مراتب ارزان‌تر است.

واکنش‌پذیری: ارز فیات این انعطاف‌پذیری را به دولت‌ها و بانک‌های مرکزی آن‌ها می‌دهد تا با بحران‌های اقتصادی مقابله کنند.

مبادلات بین‌المللی: تمام کشورهای جهان از ارز بدون پشتوانه استفاده می‌کنند و برای مبادلات بین‌المللی فرم قابل قبولی است.

راحتی: این ارز برخلاف طلا وابسته به ذخایر فیزیکی که به نگهداری، حفاظت، نظارت و سایر امور هزینه‌بر نیاز دارند، نیست.

بدون ارزش ذاتی: پول فیات ارزش ذاتی ندارد. همین قضیه به دولت‌ها اجازه می‌دهد از هیچ پول خلق کنند که می‌تواند منجر به ابرتورم (تورم بدون کنترل) و فروپاشی سیستم اقتصادی آن‌ها شود.

سابقه خطرناک: اگر به گذشته نگاه کنیم، استفاده از سیستم‌های ارز فیات معمولا منجر به فروپاشی‌های اقتصادی شده است که نشان می‌دهد این سیستم‌ها خطراتی دارند.

زیمبابوه نمونه بارز استفاده سو از سیستم ارز فیات

دولت آفریقایی زیمباوه در اوایل دهه 2000 بدترین حالت ممکن استفاده از سیستم ارز فیات را به تصویر کشید. بانک مرکزی این کشور در واکنش به مشکلات بغرنج اقتصادی شروع به چاپ پول با سرعت سرسام‌آور کرد.

نتیجه آن ابرتورم بود که در سال 2008 به 230 تا 500 میلیون درصد رسید. قیمت‎ها سریعا بالا رفت و مصرف‌کنندگان مجبور بود فقط برای خرید مایحتاج ابتدایی خود با کیسه‌های پر از پول به خرید بروند. در اوج این بحران، 100 تریلیون دلار زیمباوه تنها معادل 40 سنت دلار آمریکا بود!

ارز فیات در مقابل ارز دیجیتال

ارز بدون پشتوانه و ارز دیجیتال یک وجه مشترک دارند؛ پشتوانه هیچ‌ کدام یک کالای فیزیکی نیست، ولی شباهت آن‌ها همین جا تمام می‌شود.

با آن که پول بدون پشتوانه تحت کنترل بانک‌های مرکزی و دولت‌ها قرار دارد، ولی ارزهای دیجیتال الزاما غیرمتمرکز هستند. این غیرمتمرکز بودن را تا حد زیادی می‌توان به دفتر کل دیجیتال توزیع شده‌ای که با نام بلاک‌چین شناخته می‌شود، نسبت داد.

یک تفاوت قابل توجه دیگر بین این دو سیستم نحوه تشکیل هر کدام از این دو پول است. بیت کوین مانند اکثر ارزهای دیجیتال یک سطح تامین کنترل‌شده و محدود دارد. در مقابل، بانک‌ها می‌توانند براساس قضاوت خود از نیازهای اقتصادی یک دولت از هیچ ارز فیات خلق کنند.

تنها شباهت ارز فیات و ارز دیجیتال بدون پشتوانه بودن آن‌ها است.

تنها شباهت ارز فیات و ارز دیجیتال بدون پشتوانه بودن آن‌ها است.

به علت این که ارزهای دیجیتال یک شکل دیجیتال از پول به شمار می‌روند، رقیب فیزیکی ندارند و بدون مرز هستند. بنابراین محدود به کشور خاصی نیستند و مبادلات جهانی با آن‌ها راحت‌تر انجام می‌شود.

علاوه بر این، تراکنش‌های ارزهای دیجیتال برگشت‌ناپذیر هستند و ویژگی‌های ذاتی این ارزها باعث می‌شود تا ردیابی آن‎ها در مقایسه با سیستم فیات به مراتب سخت‌تر باشد.

لازم به ذکر است، بازار ارز دیجیتال به مراتب کوچک‌تر است و بنابراین نسبت به بازارهای سنتی نوسان بسیار بیشتری دارد. احتمالا همین قضیه یکی از دلایلی است که ارزهای دیجیتال هنوز مورد پذیرش گسترده قرار نگرفتند. اما هرچه اقتصاد دنیای کریپتو رشد پیدا کند و به بلوغ بیشتری برسد، این نوسانات احتمالا کاهش پیدا خواهد کرد.

سخن پایانی

آینده هر دو نوع ارزی که اشاره کردیم از قطعیت لازم برخوردار نیست. با آن که ارزهای دیجیتال همچنان مسیر طولانی در پیش دارند و یقینا با چالش‌های متعددی روبرو خواهند شد، ولی پیشینه ارز فیات نشان از آسیب‌پذیری این نوع پول دارد.

به همین علت، افراد مختلف برای انجام تراکنش‌های مالی خود حداقل تا حدی، در حال بررسی احتمال‌های گوناگون یک سیستم کریپتوکارنسی قابل اعتماد هستند.

یکی از تفکرات اصلی خلق بیت کوین و ارزهای دیجیتال بررسی شکل جدیدی از پول است که براساس یک شبکه توزیع شده همتا به همتا ساخته شده باشد.

به احتمال خیلی زیاد علت خلق بیت کوین جایگزین شدن کامل با سیستم ارز فیات نبوده، بلکه هدف ارئه یک شبکه اقتصادی جایگزین است. با این حال، بیت کوین یقینا این پتانسل را دارد که یک سیستم مالی بهتر برای یک جامعه بهتر به وجود آورد.

پول فیات چیست و چه تفاوتی با رمز ارزها دارد؟

پول فیات چیست ؟ پولی دولتی است و توسط دولت صادرکننده آن، حمایت و تامین می‌شود. و این طور نیست که توسط یک کالای فیزیکی مانند طلا یا نقره پشتیبانی شود. ارزش پول فیات از رابطه بین عرضه و تقاضا و ثبات دولت صادرکننده نشأت می‌گیرد. اکثر پول‌های پیشرفته و کاغذی، ارز فیات هستند. از جمله دلار آمریکا، یورو و دیگر ارزهای مهم جهانی. در این نمونه هایی از ارز فیات مقاله هم با ارزهای فیات و تفاوت آنها با پول فیات آشنا می شوید.

چند نکته در مورد پول فیات

  • پول فیات یک ارز دولتی است که توسط کالایی مانند طلا پشتیبانی نمی‌شود.
  • بانکهای فدرال به واسطه پول فیات، تسلط بیشتری بر اقتصاد دارند زیرا آنها می‌توانند مقدار عرضه و چاپ پول را تنظیم کنند.
  • اکثر پول‌های کاغذیِ امروزی مثلا دلار آمریکا، پول فیات هستند.
  • یکی از خطرهای پول فیات این است که دولت‌ها بیش از حد آن را چاپ می‌کنند و ممکن است منجر به تورم شدید شوند.

چرا ارزهای فیات شکل گرفتند؟

قبل از قرن بیستم، اکثر کشورها از نوعی استاندارد طلا یا پشتوانه کالا برای حمایت از پول خود استفاده می‌کردند. این سیاست تا حدی در شمار معدودی از ارزها حفظ شده است مثلا فرانک سوئیس یکی از معدود پول هایی است که همچنان توسط ذخایر طلای ملی سوئیس حمایت می‌شود. اما بسیاری از کشورها نتوانستند این سیاست را ادامه دهند.

ویکتور هوگو :

هیچ چیزی به اندازه جیب خالی انسان را ماجراجو نمی‌کند.

توسعه دامنه و حجم تجارت، سبب شکل گیری ارزهای دیجیتال فیات شد

با افزایش مقیاس و دامنه تجارت و امور مالی بین المللی، مقدار محدود طلای موجود نتوانست از پس پشتیبانی از حجم عظیم پول مورد نیاز برای تجارت بر بیاید. این موضوع باعث ایجاد اختلالات جدی در بازارها و تجارت جهانی می‌شد به همین دلیل دولت‌ها چاره ای نداشتند جز اینکه به ارزهای فیات روی بیاورند. پول فیات سبب می‌شود دولت‌ها برای تعیین سیاست‌های پولی، تثبیت بازارهای جهانی و به طور کلی برای مدیریت اقتصاد، توانا تر عمل کنند. همچنین به بانک‌های تجاری اجازه می‌دهد مقدار پول موجود را برای پاسخگویی به تقاضای وام گیرندگان چند برابر کنند.

پول فیات فاقد ارزش ذاتی است

پول فیات

ارزشمندی پول فیات، تنها به این دلیل است که دولت در حفظ ارزش آن تلاش می‌کند. در گذشته، پول دولتی به صورت سکه‌هایی ضرب شده از یک مادۀ با ارزش مانند طلا و نقره بود این موضوع سبب می‌شد که خود پول، دارای ارزش ذاتی باشد ولی با چاپ پول کاغذی این پشتوانه ذاتیِ پول از بین رفت و کم کم مفهوم پول فیات شکل گرفت. پول فیات غیر قابل تبدیل و بازیافت است.

پول فیات با ذخیره طلا یا نقره مرتبط نیست، پس ممکن است در اثر تورم، ارزش آن افت کند. اگر مردم، اعتماد خود را به پول یک کشور از دست بدهند، آن پول دیگر ارزشی ندارد و مانند سکه‌های طلای قدیم نیست.

دو دلیل مهمِ پول فیات چیست

کمک به اقتصاد ملی کشورها

پول فیات چیست که در صورتی که پول فیات از عهده نقش خود در سیاست‌های مالی کلان بر بیاید می‌توانند مزایای زیادی برای اقتصاد ملی یک کشور داشته باشد. نقش‌هایی که برای یک پول فیات تعریف شده اند عبارتند از ذخیره ارزش، تسهیل مبادلات اقتصادی، فراهم کردن نقدینگی و…نقش پول فیات در اقتصاد ملی کشورها چشمگیر است.

قدرت بخشیدن به بانک‌های مرکزی در کنترل متغیر‌های اقتصادی

در قرن بیستم بانکها و دولت‌های مرکزی سعی کردند اقتصاد خود را از اثرات منفی توسعه اقتصادی و رکوردهای تجاری در امان نگه دارند به همین دلیل اهمیت زیادی به ارزهای فیات دادند. چونکه موجودی پول فیات مانند طلا، ثابت و یا کمیاب نیست، بانک‌ها می‌توانند با سهولت بیشتری عرضه آن را کنترل کنند. این کنترل به بانک‌ها قدرت زیادی می‌دهد تا متغیرهای اقتصادی مختلف مانند عرضه اعتبار، نقدینگی و نرخ بهره را مدیریت کنند. به عنوان مثال، بانک فدرال رزرو ایالات متحده، وظیفه دارد به کمک سیاست‌های پولی خود بیکاری و تورم را در آمریکا پایین نگه دارد.

معایب پول فیات چیست

بدون پشتوانه بودن و امکان شکل گیری حباب در اقتصاد

بحران وام مسکنِ سال 2007 و بحران مالی پس از آن به دلیل وابستگی اقتصاد به پول‌های فیات رخ داد. همیشه سیاست‌های مالی بانک‌های مرکزی، موفق عمل نمی‌کنند و در صورتی که این اتفاق بیفتد یک پول فیات، ممکن است به سرعت سبب رکود اقتصادی شود. در شرایط بحران‌های اقتصادی یک ارز وابسته به طلا نسبت به یک ارز فیات، بسیار با ثبات تر است. البته اقتصاد دانان و بانک‌های مرکزی، خود می‌دانند که

بدون پشتوانه بودن ارزهای فیات یک مشکل است. ولی به دلیل محدود بودن عرضه و موجودیت طلا در سطح جهان، امکان اینکه به اندازه کل موجودی یک پول فیات، طلا داشته باشیم وجود ندارد. پس ناگزیر بخش بزرگی از پول فیات، بدون پشتوانه چاپ می‌شود. این عرضه نامحدود و بدون پشتوانه بودن، امکان شکل گیری حباب در ارزهای فیات را افزایش می‌دهد. گاها سیاست های پولی مبتنی بر ارزهای فیات، دچار شکست می‌شوند.

بدون پشتوانه بودن ارزهای فیات یک مشکل است. ولی به دلیل محدود بودن عرضه و موجودیت طلا در سطح جهان، امکان اینکه به اندازه کل موجودی یک پول فیات، طلا داشته باشیم وجود ندارد. پس ناگزیر بخش بزرگی از پول فیات، بدون پشتوانه چاپ می‌شود. این عرضه نامحدود و بدون پشتوانه بودن، امکان شکل گیری حباب در ارزهای فیات را افزایش می‌دهد. گاها سیاست های پولی مبتنی بر ارزهای فیات، دچار شکست می‌شوند.

خطرهای استفاده از پول فیات سه متهم اصلی در پرونده خطرهای پول بدون پشتوانه به چشم می‌خورند:
تورم و امکان از دست رفتن ارزش پول فیات در اثر تورم

از زمان ایجاد پول‌های بدون پشتوانه، تورم با آن هم‌نشین بوده است. دولت‌ها با چاپ پول‌هایی که نمی‌توانستند ارزشی برای آن‌ها ایجاد کنند، درگیر مفهومی به نام تورم شدند. به زبان ساده، تورم یعنی کاهش درصد پشتوانه‌دار از پول ملی نسبت به درصد پول خلق ‌شده که باعث افزایش شاخص قیمت – معمولا افزایش قیمت مصرف‌کننده – می‌شود. وجود تورم بالا باعث می‌شود که نرخ جمعیت افراد فقیر در جامعه افزایش پیدا کند. چون تورم به افراد دارای درآمدهای پولی ثابت مثل حقوق بگیرها ضرر می‌زند. و از قدرت خرید آن‌ها می‌کاهد. اما در مقابل، به نفع بیشتر کسانی تمام می‌شود که درآمدهای پولی متغیر دارند.

یا مثال دیگه :

ملت آفریقاییِ زیمبابوه یکی از بدترین سناریوهای مربوط به پول فیات را در اوایل دهه 2000 شاهد نمونه هایی از ارز فیات بودند. در آن زمان، در پاسخ به مشکلات اقتصادی جدی در زیمبابوه، بانک مرکزی این کشور با سرعت سرسام آوری شروع به چاپ پول کرد. این کار سبب به وجود آمدن تورمی ‌عظیم شد که به میلیاردها درصد رسید. قیمت‌ها به سرعت افزایش یافت و مصرف کنندگان مجبور شدند فقط برای خرید کالاهای اساسی اولیه از پول استفاده کنند. در اوج بحران، پول زیمبابوه چنان بی ارزش شد که 100 تریلیون پول زیمبابوه تنها معادل 40 سنت از دلار آمریکا ارزش داشت. این نمونه نشان می‌دهد نمونه هایی از ارز فیات که در صورت شکست سیاست‌های بانک مرکزی یک کشور، پول فیات می‌تواند بسیار آسیب پذیر باشد.

علاوه بر این :

تورم، هزینه‌های عمومی دولت را افزایش می‌دهد و دولت را مجبور می‌کند که برای جبران این کسری بودجه به سراغ قرض گرفتن پول از بانک مرکزی برود. روشن است که این راه‌حل‌ها به جای خاموش کردن آتش تورم، آن را بیشتر شعله‌ور می‌کنند. نکته جالب اینجا است که مردم می‌توانند با سرمایه گذاری در بازار بورس،ارز دیجیتال پول خود را از خطرهای تورم دور کنند.

افزایش بیش از حد نقدینگی

به تمام پول‌هایی که خارج از سیستم بانکی در حال گردش هستند، «نقدینگی» گفته می‌شود. اگر حجم نقدینگی با میزان تولید کالا و خدمات متناسب نباشد یعنی دچار افزایش غیرمعمول نقدینگی در میان مردم باشیم. ضربه بزرگی به اعتبار پول‌ بدون پشتوانه زده می‌شود. چون با افزایش نقدینگی، تقاضا برای دریافت کالا و خدمات به شدت بالا می‌رود و اگر چرخه تولید و ارائه خدمات، نتواند در کوتاه مدت به این تقاضا پاسخ دهد در آن صورت بر آتش تورم، دامن زده می‌شود.

فیدل کاسترو:

هر کشوری باید کاملا آزاد باشد تا نوعی از سیستم اقتصادی، سیاسی و اجتماعی که مناسب می‌داند را برگزیند.

دو سوال در مورد رابطه ارزهای فیات و تورم

پول فیات چیست و آیا همیشه ارزهای فیات تورم زا هستند؟ و آیا همیشه تورم به ضرر ارزهای فیات، عمل می‌کند؟ در جواب هر دو سوال باید گفت خیر، زیرا اولا اکثر کشورهایی که پول فیات دارند تا این لحظه فقط تورم متوسطی را تجربه کرده اند که در چند دهه گذشته به طور متوسط، ​​کمتر از 2 درصد در سال بوده است.

ثانیا، داشتن تورم ثابت و پایین، یک محرک مثبت برای رشد و سرمایه گذاری اقتصادی، تلقی می‌شود. این نوع تورم، مردم را تشویق می‌کند تا پول خود را به کار اندازند نه اینکه بیکار بنشینند و قدرت خرید خود را به مرور از دست بدهند. این کاری که تورم در تشویق مردم به سرمایه گذاری می‌کند به نفع ارزهای فیات است زیرا اگر مردم به پول‌های فیات به عنوان داراییِ قابل ذخیره نگاه می‌کردند دولت‌ها مجبور به چاپ بیشتر پول می‌شدند.

همواره پول فیات با تورم در ارتباط است

ثالثا مشخص نیست که آیا اَبر تورم، ناشی از چاپ بدون پشتوانه پول است یا خیر. در واقع ابرتورم‌ها در طول تاریخ اتفاق افتاده اند، حتی زمانی که پول بر اساس فلزات گرانبها بوده است. در مورد ابرتورم‌هایِ معاصر نیز باید گفت که اغلب آنها به دلیل شکست در اقتصاد تولیدی و یا بی ثباتی سیاسی در کشورها آغاز شده اند و نه در اثر خود ارزهای فیات.

ظهور ارزهای دیجیتال بعد از بحران اقتصادی سال 2009

ارزهای فیات

رمز ارزها مستقل از دولت‌ها فعالیت می‌کنند. بیت کوین، معروف ترین نمونه از آنهاست که در سال 2009 در بحران مالی و در بحبوحه نگرانی از ثبات سیستم مالی جهانی ظاهر شد. این ارزها به دلیل ترس از بی ثباتی سیاسی و بدهی‌های زیاد دولتها، به سرعت مورد استقبال قرار گرفتند. توسعه بازار ارزهای دیجیتال چنان سریع بود که در مدتی کوتاه بیش از 5000 رمز ارز به وجود آمدند و ارزش کلی بازار ارزهای دیجیتال به بیش از 1 تریلیون دلار (820 میلیارد یورو) رسیده است. بیت کوین در پنج روز اولِ پس از راه اندازی از قیمت 0.0008 دلار به 0.08 دلار افزایش یافت و از آن زمان تاکنون، رشدی سرسام آور داشته است به گونه ای که امروزه به بالای 60 هزار دلار رسیده است.

سایر انگیزه‌ها برای استفاده از ارزهای دیجیتال به جای پول فیات چیست

نکته دیگر اینکه، دولت‌ها کنترل ارزهای فیات را در دست دارند و بسیاری از افراد فکر می‌کنند ارزهای دیجیتال گزینه‌های بهتری برای استفاده هستند آنها می‌خواهند با آزادی و امنیت بیشتر و بدور از نظارت‌های دولتی تراکنش‌های مالی خود را انجام دهند. پول فیات چیست که با ارز دیجیتال تفاوت های بنیادی دارد.

برخی می‌گویند که روش شفاف “استخراج” بیت کوین و سایر رمز ارزها سبب می‌شود این ارزها به اندازه طلا برای سرمایه گذاری مناسب باشند. حتی گفته می‌شود می‌توان برای حمایت از پول‌های رایج به جای طلا از رمز ارزها استفاده کرد. آنها پیش بینی می‌کنند که وقتی کل موجودی بیت کوین به گردش درآید و استخراج آن به پایان برسد هر بیت کوین می‌تواند قیمتی در حدود 514،000 دلار داشته باشد.

آیا امکان جایگزین کردن ارزهای دیجیتال با پول فیات وجود دارد؟

پول فیاتدر جواب باید گفت خیر و دلایلی که نمی‌توان این کار را کرد به شرح زیر هستند :

1-حذف ارزهای فیات از اقتصاد جهانی، غیرممکن است

علی رغم مشکلاتی که ارزهای فیات دارند اما این ارزها در تاروپود اقتصاد جهانی تنیده شده اند و اقتصاد دنیای امروزی بر پایه آنها استوار است. پس حذف آنها چندان منطقی نیست. به علاوه این ارزها ابزار اصلی در سیاست‌های پولی بانک‌های مرکزی هستند. که تنظیم اقتصاد جهانی وابسته به این سیاست‌هاست. پس به صورت قاطع می‌توان گفت حذف کردن ارزهای فیات غیر ممکن است.

2- بیشترین کاربرد ارزهای دیجیتال برای سرمایه گذاری و معامله گری است

هرچند استقبال از ارزهای دیجیتال، بسیار وسیع است اما بیشترین کاربردی که توکن‌ها دارند برای سرمایه گذاری و نوسان گیری است. یعنی اینکه بیشترِ افراد با این هدف آنها را خریداری می‌کنند و کمتر از این ارزها به عنوان پول استفاده می‌شود. رایج ترین استفاده از رمز ارزها برای سرمایه گذاری و نوسان گیری است

3-کمبود پذیرنده ارز دیجیتال در بسیاری از مشاغل

استفاده از ارزهای فیات تا حد امکان تسهیل شده است و امروزه کارت‌های اعتباری و دستگاه‌های خودپرداز و کارت خوان‌ها تقریبا در تمام مشاغل، مورد استفاده قرار می‌گیرند اما امکانات مشابه برای استفاده از ارزهای دیجیتال وجود ندارد و اگر قصد خرید روزانه را داشته

باشید به احتمال زیاد نمی‌توانید با ارز دیجیتال، پرداخت کنید. به علاوه سیستم پرداخت با پول‌های فیات در میان جوامع، کاملا جا افتاده است و تصمیم به جایگزین کردن این سیستم با ارزهای دیجیتال بعید به نظر میرسد و منطقی نیست.

4- نوسانات ارزهای دیجیتال، شدید است

منتقدان کریپتو به نوسان‌های شدید ارزش بیت کوین، اتریوم و بقیه رمز ارزها اشاره می‌کنند و می‌گویند که پذیرش آنها به عنوان پول برای پرداخت بهای کالا و خدمات دشوار است. به عنوان مثال، تسلا در ماه مارس امسال اعلام کرد که بیت کوین را برای خرید خودروهای برقی خود می‌پذیرد، اما دو ماه بعد به دلیل تغییر قیمت این رمز ارز دیجیتال از گفته خود عقب نشینی کرد.

5-تاثیر نهنگ‌ها بر قیمت ارزهای دیجیتال

پول فیات

بسیاری از افراد به امید داشتن یک پول آزاد، غیر متمرکز و غیر دولتی، ارزهای دیجیتال را به پول فیات ترجیح می‌دهند اما ماهیت قدرت‌های پشت ارزهای دیجیتال بسیار مبهم است. همه میدانیم که دارندگان حجم‌های عظیم از رمز ارزها (نهنگ ها) می‌توانند به آسانی قیمت رمز ارزها را تحت تاثیر قرار دهند اما چه کسی می‌داند واقعا نهنگ‌ها چه کسانی هستند و چه افکاری در سر دارند شاید بسیاری از نهنگ‌ها همان دولت‌هایی باشند که ما می‌خواهیم از زیر نفوذ اقتصادی آنها خارج شویم.

بازار ارزهای دیجیتال تا حد زیادی وابسته به رفتار نهنگ‌های کریپتوکارنسی است

6- ارز‌های دیجیتال مشکلات قانونی دارند

در کل جهان یک سری قوانین، وجود دارند که تخطی از آنها جرم محسوب می‌شود و جوامع بر پایه پیروی از این قوانین شکل گرفته اند مثلا یکی از اصول اقتصاد مدرن، پرداخت مالیات است و برای تحقق این امر، دولت باید بر دارایی شهروندان اشراف داشته باشد اما استفاده از ارزهای دیجیتال با این سیستم نظارتی در تضاد خواهد بود. مسئله بعدی به موضوع پولشویی ارتباط دارد.

در اقتصاد‌های مدرن استفاده از پول حاصل از فعالیت‌های غیر قانونی بسیار دشوار شده است و نهاد‌های ناظر باید بدانند منشا ایجاد هر درآمد از کجاست. تحقیقات انجام شده نشان می‌دهند که حجم عظیمی‌از پول کارتل‌های مواد مخدر از طریق ارزهای دیجیتال جابه جا میشود زیرا امکان جابه جایی این پول‌ها در سیستم‌های رایج ارزهای فیات وجود ندارد. این مشکلات سبب شده است دولت‌ها در پی تصویت قوانین نظارتی بیشتر بر ارزهای دیجیتال شوند.

7- تولید ارزهای دیجیتال، سبب ایجاد مشکلات زیست محیطی می‌شود

تحقیقات نشان می‌دهد که در طول سال، برای استخراج بیت کوین به اندازه مصرف سالانه یک کشور مستقل برق مصرف می‌شود این میران بالا از مصرف انرژی با منافع زیست محیطی انسان در تضاد است. بسیاری از طرفداران محیط زیست، خواهان محدود کردن مصرف انرژی برای فعالیت‌های استخراج رمز ارزها هستند. مصرف زیاد برق در استخراج رمز ارزها موجب نگرانی طرفداران محیط زیست است

در پایان پول فیات چیست

به صورت قطع می‌توان گفت که استفاده از ارزهایی مانند بیت کوین و یا اتریوم به عنوان پول رایج، مناسب نیست. زیرا این ارزها هزینه شبکه و کارمزدهای انتقال بالایی دارند. نوسانات آنها زیاد است و سرعت انتقال تراکنش‌ها هم در آنها مناسب نیست. مثلا گاهی حتی تا 72 ساعت طول می‌کشد تا یک تراکنش‌ بیت کوین تایید شود. اما پتانسیل بسیار خوبی در اسیبل کوین‌ها وجود دارد که می‌تواند آنها را به پول‌های آینده تبدیل کند اسیبل کوین‌هایی مانند تتر که همان پول فیات دیجیتال هستند قابلیت جایگزینی با سیستم‌های پول فیات امروزی را دارند و گزینه‌های ایده آلی هستند. اما نکته قابل تامل این است که استیبل کوین‌ها همچنان مانند ارزهای فیات، زیر نظر دولت‌ها هستند و با آرمان غیرمتمرکز بودن در تضاد هستند.



اشتراک گذاری

دیدگاه شما

اولین دیدگاه را شما ارسال نمایید.