ظهور امور مالی غیر متمرکز


دیفای (DeFi) یا امور مالی غیر متمرکز چیست؟

دیفای-DEFI

دیفای مخفف امور مالی غیر متمرکز است. یک اصطلاح برای انواع برنامه‌ها و پروژه‌ها در فضای بلاک چین عمومی است که به منظور ایجاد تغییر در دنیای مالی سنتی طراحی شده است. با الهام از فناوری بلاک چین ، DeFi به عنوان برنامه‌های مالی ساخته شده بر اساس فناوری های بلاک چین شناخته می‌شود.

دیفای (decentralized finance : DeFi) چیست؟

دیفای شامل برنامه‌های کاربردی و پروتکل‌های همتا به همتا (p2p) است که در شبکه‌های بلاک چین غیر متمرکز توسعه یافته‌اند و برای دسترسی آسان به وام، استقراض یا تجارت ابزارهای مالی نیازی به دسترسی ندارند.

امروزه اکثر برنامه های DeFi با استفاده از شبکه اتریوم ساخته می‌شوند ، اما بسیاری از شبکه‌های عمومی جایگزین در حال ظهور هستند که سرعت ، مقیاس پذیری ، امنیت و هزینه‌های کمتری را ارائه می‌دهند.

ارزهای رمزپایه امروز به صنعت تریلیون دلاری روی آورده اند و موجی از اختلال مالی در جهان را برانگیخته اند. در قلب ارزهای رمزنگاری شده تاریخ قابل توجهی از نوآوری وجود دارد که با پیشرفت در زمینه رمزنگاری به دهه 1980 برمی گردد.

از آن زمان ، مجموعه ای از رویدادها فضای رمزنگاری را شکل دادند. اولین ارز رمزنگاری شده ، بیت کوین ، برجسته ترین بود. با وجود رشد چشمگیر آن در 12 سال گذشته ، خدمات مالی به آرامی برای بیت کوین ظاهر شد -(بیشتر به دلیل عدم ثبات و پذیرش ذاتی آن).

چرا قراردادهای هوشمند؟

اکثر قراردادهای هوشمند زبانهای برنامه نویسی کاملی را ارائه می دهند که به چندین طرف اجازه می دهد بدون نیاز به واسطه متمرکز با یکدیگر تعامل داشته باشند.

توانایی بلاک چین در استفاده از قراردادهای هوشمند ، آنها را به بسترهای ایده آل برای انتخاب، هنگام ساخت برنامه های مالی تبدیل کرده است.

defi-دیفای

دیفای چگونه شروع به کار کرد؟

انسانها در ابتدا برای خرید کالا و خدمات مبادله می کردند. اما، با تکامل انسان‌ها، اقتصاد نیز تکامل یافت: ما ارز را اختراع کردیم تا مبادله کالا و خدمات را آسان تر کنیم. پس از آن، سکه‌ها به نوآوری‌ها کمک کردند و سطوح اقتصادی بهتری را ایجاد کردند.

از لحاظ تاریخی، مقامات مرکزی ارزهایی را منتشر کرده‌اند که زیربنای اقتصاد ما را تشکیل می‌دهند. که در نهایت با افزایش اعتماد مردم به آنها قدرت بیشتری به آنها داد. با این حال ، اعتماد هر از گاهی شکسته می شود ، که باعث می شود مردم توانایی مدیریت متمرکز منابع مالی را زیر سوال ببرند.

اساس ایجاد دیفای چیست؟

دیفای بر اساس ایده ایجاد یک سیستم مالی است که برای همه باز است و نیاز به اعتماد و اتکا به یک مقام
‌مرکزی را به حداقل می رساند.

استدلال می‌شود که دیفای در سال 2009 با راه‌اندازی بیتکوین آغاز شد. که اولین پول دیجیتالی p2p بود که بر روی شبکه بلاک چین ایجاد شد. از طریق بیتکوین، ایده ایجاد تحول در دنیای مالی سنتی با استفاده از بلاکچین به گام بعدی اساسی در عدم تمرکز سیستم‌های مالی قدیمی تبدیل شد. راه اندازی اتریوم و به طور خاص ، قراردادهای هوشمند ، در سال 2015 همه چیز را ممکن کرد.

شبکه اتریوم یک بلاک چین نسل دوم است که ابتدا پتانسیل این فناوری را در صنعت مالی به حداکثر رساند و شرکت‌ها را تشویق کرد تا پروژه‌هایی بسازند که اکوسیستم دیفای را تشکیل می‌دهند.

دیفای فرصت های زیادی را برای ایجاد یک سیستم مالی شفاف و قوی ایجاد کرد که هیچ نهاد واحدی بر آن نظارت ندارد. اما نقطه عطف کاربردهای مالی در سال 2017 آغاز شد و پروژه ها علاوه بر انتقال پول، قابلیت های بیشتری را نیز تسهیل کردند.

آشنایی با تمام روش های کسب درآمد از طریق دیفای (DeFi)

استراتژی های کسب درآمد دیفای

سال‌های اولیه معرفی کریپتوکارنسی، دارایی‌های بلاک چین کاربرد بسیار محدودی داشتند. ارزهای دیجیتال را فقط می‌توانستیم معامله کنیم و یا در صرافی و کیف پول دیجیتال خود ذخیره کنیم. امروزه دنیای ارزهای دیجیتال و زیر مجموعه‌های دیفای رشد چشمگیری کرده‌اند. با ظهور دیفای (DeFi) فرصت‌های کسب سود در دنیای کریپتو آن‌قدر پررنگ شده‌اند که نمی‌توان از آنها چشم‌پوشی کرد.

حوزه دیفای طرفداران پروپاقرص زیادی دارد که مشغول کسب درآمد از آنها هستند. ایده امور مالی غیرمتمرکز در حال تبدیل‌شدن به واقعیت است. کسب سود در حوزه دیفای چند روش مؤثر دارد که همه می‌توانند در آن سرمایه‌گذاری کنند. در این مقاله از بلاگ والکس قصد داریم روش ‌های کسب درآمد دیفای را بررسی کنیم. پس تا پایان این نوشتار با ما همراه شوید.

نگاهی به مفهوم دیفای (DeFi)

Liquidity Mining

دیفای به معنای «سیستم مالی غیرمتمرکز» است و شامل دارایی‌های دیجیتالی، پروتکل‌ها، قراردادهای هوشمند و نرم‌افزارهای غیرمتمرکز بر بستر بلاک چین می‌شود. با توجه به پیشرفت و انعطاف‌پذیری، در حال حاضر اتریوم بهترین گزینه برای پیاده‌سازی پروژه دیفای است. به‌طورکلی دیفای را باید یک اکوسیستم مالی تصور کنیم که در آن می‌توانیم ابزار و سرویس‌های مالی کوچک و بزرگ را به‌صورت غیرمتمرکز بر بستر بلاک چین توسعه دهیم. این برنامه بر بستر بلاک چین است و ما به‌راحتی قادر به ترکیب، اصلاح و یکپارچه کردن این سرویس‌ها خواهیم بود. دقیقاً مانند سرهم کردن یک لگو، برای مثال در حال حاضر شبکه بلاک چین اتریوم برنامه‌های حیرت‌انگیزی مانند سیستم بانکی غیرمتمرکز، سیستم پرداختی غیرمتمرکز و سیستم وام‌دهی غیرمتمرکز را در خود جای داده و همه آنها به هم متصل هستند.

معرفی روش های محبوب کسب سود در دیفای

تولد دیفای موجب خلق راه‌ها و روش‌های جدیدی برای کسب درآمد در بازارهای مالی شد. کاربران توانستند با استفاده از این روش‌ها سود زیادی کسب کنند و به همین جهت دیفای جایگاه ویژه‌ای را در میان معامله‌گران پیدا کرد. در دنیای دیفای سه روش محبوب و مؤثر به نام‌های سهام ‌گذاری (Staking) و کشت سود (Yield Farming) و استخراج نقدینگی (Liquidity Mining) وجود دارد که توجه سرمایه‌گذاران زیادی را به خود جلب کرده‌اند. روش های کسب درآمد دیفای دارای یک وجه مشترک هستند، سرمایه‌گذاران باید دارایی‌های خود را برای حمایت از پروتکل یا اپلیکیشن غیرمتمرکز به چند روش وثیقه بگذارند. اما به‌طورکلی ماهیت هر کدام از این روش‌های کسب درآمد DeFi با یکدیگر متفاوت هستند.

کشت سود (Yield Farming)

کشت سود نیز یکی از راه‌های کسب درآمد دیفای است که طرف‌داران پروپاقرص خود را دارد. در این روش می‌توانیم با واریز ارز دیجیتال به استخر نقدینگی، درآمد غیرفعال و معقولی را کسب کنیم. در واقع این استخرهای نقدینگی نظیر حساب‌های بانکی متمرکز هستند که به آنها پول واریز می‌کنیم و بانک از این دارایی‌ها برای ارائه وام به بقیه کاربران استفاده می‌کند. در نهایت نیز بخشی از درآمد را به‌عنوان سود به ما پرداخت می‌کنند.

در روش کسب درآمد دیفای کشت سود، سرمایه‌گذاران دارایی‌های دیجیتالی خود را در استخر نقدینگی مبتنی بر قرارداد هوشمند قفل می‌کنند. سپس این دارایی‌ها به‌عنوان وام کریپتو در اختیار کاربران دیگر در همان پروتکل قرار می‌گیرد. روش کشت سود، بنیان پلتفرم‌های وام‌دهی دیفای را تشکیل داده و عملکرد آنها را ممکن می‌کند.

کشت‌کنندگان سود ضامن حفظ نقدینگی ارزهای دیجیتال در صرافی‌های غیرمتمرکز نیز می‌توانند باشند. این نوع از کشت سود بر بازارسازهای خودکار متکی هستند و جایگزین دفاتر سفارش در صرافی‌های متمرکز است. بازارسازهای خودکار در حقیقت قراردادهای هوشمندی هستند که با استفاده از الگوریتم‌های ریاضی، معامله رمزارزها را تسریع می‌بخشند. این بازارسازها برای انجام معاملات به‌طرف دیگر معامله نیازی ندارند و نقدینگی پروتکل حفظ می‌شود و اصلاً از آن خارج نمی‌شود.

سهام‌ گذاری (Staking)

در دنیای کریپتوکارنسی سهام‌گذاری ظهور امور مالی غیر متمرکز یا استیکینگ به معنای واریز دارایی‌های دیجیتال به‌عنوان وثیقه در آن دسته از شبکه‌های بلاک چینی است که از الگوریتم اثبات سهام (PoS) استفاده می‌کنند. همان گونه که ماینرها در الگوریتم اثبات کار برای رسیدن به اجماع را تسهیل می‌کنند، الگوریتم اثبات سهام نیز از سهام گذاران برای اعتبارسنجی تراکنش‌ها و ساخت بلاک‌ها بهره می‌برند.

از آنجایی که الگوریتم اثبات سهام، مقیاس‌پذیری بیشتر دارد و انرژی کمتری هم مصرف می‌کند، محبوبیت بیشتری نسبت به الگوریتم اثبات کار دارد. اثبات سهام به طور کلی فرصت‌های زیادی را برای سهام گذاران جهت کسب سود ایجاد می‌کند. در این الگوریتم هر سهام گذار به ازای ارزهای دیجیتالی که سهام ‌گذاری کرده است، شانس تولید و کسب پاداش آن را پیدا می‌کند. در این روش از کسب درآمد DeFi، پاداش‌ها به‌صورت درون بلاک چینی توزیع می‌شوند، بدین معنا که با تأیید شدن هر بلاک، توکن‌های جدید منتشر و بین سهام‌داران توزیع می‌شود.

در حال حاضر سهام گذاری یکی از روش های کسب درآمد دیفای و محبوب‌تر از دیگر گزینه‌ها است. زیرا سرمایه‌ زیادی برای خرید دستگاه‌های گران قیمت و همچنین اختصاص توان پردازشی نیازی نیست. علاوه بر آن، پلتفرم‌هایی وجود دارند که سهام گذاری در آنها تعریف شده‌است و فرآیند سهام گذاری را ساده‌تر و روان‌تر می‌کنند. ریسک سهام گذاری نسبت به سایر روش های کسب درآمد DeFi کمتر است. در واقع توکنی که سهام ‌گذاری می‌کنیم متعلق به پلتفرم اصلی است و به همان اندازه ایمنی دارد، پس نیازی نیست بابت امنیت پلتفرم نگرانی داشته باشیم.

استخراج نقدینگی (Liquidity Mining)

دیگر روش کسب درآمد دیفای، استخراج نقدینگی است و به معنای ارائه نقدینگی به صرافی‌های غیرمتمرکز و دریافت پاداش است و وجود آن برای تداوم کار صرافی‌‌های غیرمتمرکز ضرورت دارد. این نوع صرافی‌ها یکی از بخش‌های اصلی دیفای را تشکیل می‌دهند به همین جهت استخراج نقدینگی به‌اندازه روش‌های دیگر کسب درآمد دیفای اهمیت دارد. صرافی‌های غیرمتمرکز بر بازارسازی خودکار متکی بوده و به‌عنوان جایگزین دفاتر سفارش در صرافی‌های متمرکز عمل می‌کنند.

Liquidity Mining

در حقیقت بازارسازهای خودکار، قراردادهای هوشمندی هستند که با بهره‌گیری از الگوریتم‌های ریاضی، معامله ارزهای دیجیتال را تسهیل می‌کنند. به طور کلی صرافی‌های غیرمتمرکز را فرد و یا تیم مشخصی کنترل و اداره نمی‌کنند و نقدینگی آنها توسط کاربران تامین می‌شود. به این کاربران تامین کننده نقدینگی یا به اختصار “LP” گفته می‌شود. این کاربران ارزهای دیجیتال خود را در قالب یک جفت ارز مانند “ETH/USDT” به استخر نقدینگی واریز می‌کنند. استخر نقدینگی نیز در قبال این دارایی‌های دیجیتال، توکنی به نام “LP” به آنها می‌دهد که نماینده دارایی دیجیتالی است که در استخر نقدینگی قفل کرده‌اند. در زمان برداشت وجوه به این توکن نیاز است.

در نهایت میزان پاداش تأمین‌کنندگان نقدینگی بر اساس میزان مشارکت سهم آنها در کل نقدینگی موجود در استخر محاسبه می‌شود. برای مثال، چنانچه توکن‌های آنها ۲۰ درصد از کل توکن‌های استخر باشد، حدود ۲۰ درصد از پاداش را دریافت می‌کنند.

کسب درآمد دیفای چه ریسک‌ هایی به همراه دارد؟

کسب سود در دیفای

هر شکلی از سرمایه‌گذاری در بازارهای مختلف خطراتی را به همراه دارد که معمولاً با فرصتی به همان اندازه سودآور همراه است. درباره کسب درآمد DeFi نیز خطراتی مانند کلاهبرداری، حملات هک و قراردادهای هوشمند ناقص و غیر واقعی وجود دارد. از آنجایی که درآمدهایی که از دیفای کسب می‌شود به تعداد توکن‌های به‌دست‌آمده مربوط می‌شود، نوسانات قیمت رمزارزها نیز ممکن است منجر به ضرر در طول یک بازار نزولی شود. در این مواقع، سرمایه‌گذاران تمایل دارند ارزها را تا زمانی که قیمت بازار افزایش پیدا کند و سودهای نجومی را فراهم کند، نگه دارند.

چرا بازدهی سرمایه گذاری در دیفای انقدر بالا است؟

ترکیب تقاضا بالا و همچنین کاهش کارمزدهای دریافت شده توسط واسطه، پاداش‌های بالا را برای سرمایه‌گذاران دیفای به همراه دارد. به‌طورکلی بخش امور مالی غیرمتمرکز چند راه جدید برای کسب درآمد دیفای یا غیرفعال ارائه می‌دهد. همانند یک بانک که به مشتریان خود در ازای نگهداری وجوه خود در حساب‌های پس‌انداز سود پرداخت می‌کند. پروتکل‌های دیفای نیز دارایی‌های دیجیتال کاربران را به‌عنوان منابعی برای تأیید تراکنش و اجرای فرآیندها بر اساس الگوریتم اثبات سهام نگه می‌دارند و در ازای آن، به کاربران پاداش پرداخت می‌کنند.

به همین جهت بازدهی بالای دیفای به دلیل تقاضای بالای کاربران جهت اهرمی که از طریق توکن‌های بومی و کارمزدهای پروتکل دیفای در دسترس است، امکان‌پذیر می‌شود. با پذیرش اکوسیستم دیفای و همچنین رشد آن، کاربران بسیاری از این فرصت برای کسب درآمد دیفای استفاده می‌کنند و همین موضوع موجب رشد بیشتر این صنعت می‌شود.

کسب درآمد دیفای؛ معامله دو سر برد

در حال حاضر ارزهای دیجیتال وارد دنیای واقعی ما شده‌اند و کاربردهای آنها آن‌قدر گسترده شده که نمی‌توان از آنها فقط به‌عنوان پول دیجیتالی استفاده کرد. با به‌کارگیری ارزهای دیجیتال می‌توانیم وام بگیریم و یا دارایی دیجیتالی خود را به دیگران وام بدهیم. سودی که از طریق این وام دریافت می‌کنیم می‌تواند برابر با سودی باشد که از سپرده‌گذاری دارایی‌های خود در بانک‌ها به دست می‌آوریم.

سهام گذاری، ییلد فارمینگ و استخراج نقدینگی، سه روش محبوب کسب درآمد DeFi هستند. اگر مقداری ارز دیجیتال در کیف پول خود داریم می‌توانیم با کمی تحقیق، یکی از روش‌های گفته شده را برای کسب درآمد دیفای انتخاب کنیم. البته هر تصمیمی که می‌گیریم، در وجه اول باید مراقب دارایی خود که با زحمت به دست آورده‌ایم باشیم.

آیا تابه‌حال از روش های کسب درآمد دیفای استفاده کرده‌اید؟ لطفاً تجربه خود را با ما در میان بگذارید.

دیفای چیست؟ آشنایی با دنیای فایننس غیرمتمرکز (Defi)

پروژه دیفای

شاید شما هم طی چند سال اخیر واژه دیفای در حوزه کریپتوکارنسی و تکنولوژی بلاک چین را به دفعات شنیده باشید و از خود بپرسید defi چیست، چه کاربردی دارد و نحوه سرمایه‌گذاری و کسب درآمد از طریق آن چگونه است؟ اگر می‌خواهید بیشتر در این باره بدانید، با ما در ادامه این مقاله همراه باشید.

دیفای (DeFi) چیست؟

واژه دیفای از ترکیب انگلیسی Decentralized Finance گرفته شده که به معنای فایننس غیرمتمرکز است. این مفهوم، برای توصیف هرگونه خدمات مالی غیرمتمرکز، از ارز دیجیتال گرفته تا بلاکچین، به کار می‌رود و هدف اصلی آن، از بین بردن واسطه‌های مختلف در معاملات رمزارزها است. در حقیقت DeFi زیرمجموعه‌ای از اپلیکیشن‌های غیرمتمرکز (DApp) محسوب می‌شود که به طور ویژه بر امور مالی مبتنی بر قراردادهای هوشمند تمرکز دارد. امروزه اکثر پروژه‌ های دیفای در بستر بلاکچین اتریوم و زنجیره هوشمند بایننس فعالیت دارند که در ادامه بیشتر با آنها آشنا می‌شویم.

«دیفای مجموعه‌ای از اپلیکیشن‌های کاربردی برای انجام امور مالی غیرمتمرکز است که به سرمایه‌گذاران کمک می‌کند دسترسی بهتری به دارایی خود داشته باشند.»

منظور از فایننس غیرمتمرکز یا متمرکز چیست؟

تعریف دیفای

متمرکز بودن امور مالی یک کشور، به این معناست که بازار مالی آن تحت مدیریت کامل مقامات و بانک‌ مرکزی قرار دارد. در دنیای امروز، فایننس غیرمتمرکز شرایطی را برای سرمایه‌گذاران فراهم می‌کند که باعث کمرنگ‌تر شدن سیستم‌های مالی سنتی و دخالت دولت‌ها می‌شود. بنابراین با ظهور این نوآوری سیستم‌های مالی، مستقل از دولت و بانک مرکزی عمل می‌کنند. به طوری که سرمایه‌گذاران کنترل مستقیم بر دارایی خود دارند. به این خدمات مالی، فایننس (وثیقه) یا امور مالی غیرمتمرکز گفته می‌شود.

دیفای از تکنولوژی نهفته در ارزهای دیجیتال یعنی بلاکچین الهام گرفته است که در آن موجودی‌های مختلف، آمار تراکنش‌ها و تاریخچه آنها در دسترس است و توسط یک شخص یا نهاد خاص اداره نمی‌شود. این موضوع در کیفیت معاملات اهمیت زیادی دارد؛ زیرا استفاده از سیستم‌های متمرکز و نیروی کار انسانی، باعث کندی معاملات شده و به کاربران دسترسی کمتری برای مدیریت مستقیم سرمایه خود می‌دهد.

مزایای سیستم های مالی غیر متمرکز

ویژگی‌های دیفای

به طور کلی برنامه‌های DeFi در چهار جنبه‌ی مختلف بر بازارهای جهانی تاثیرگذارند:

امروزه افراد بسیاری در کشورهای توسعه‌یافته، به دلیل دسترسی آسان به خدمات مالی، اهمیت این موضوع را دست کم می‌گیرند. در حالی که در برخی کشورها اگر مردم علاقه‌ای هم به امور مالی داشته باشند، به راحتی به آنها دسترسی نخواهند داشت. دیفای، شرایطی را ایجاد کرده تا تمام مردم جهان فارغ از نژاد، کشور یا مقدار سرمایه‌ای که در اختیار دارند، بتوانند دسترسی یکسانی به امور مالی غیرمتمرکز داشته باشند. آینده دیفای از این جهت بسیار قابل توجه است.

  1. مبلغ کم برای انتقال بین‌المللی وجوه

موضوع دیگری که شاید نادیده گرفته شود، هزینه انتقال وجه به سایر کشورهاست. این مشکل توسط مهاجرانی که برای خانواده خود پول می‌فرستند، بیشتر قابل درک است. در سیستم‌های مالی سنتی، برای انتقال وجه به سایر کشورها واسطه‌های زیادی درگیر می‌شوند. در نتیجه هزینه انجام تراکنش بالا می‌رود. اما با کمک دیفای، هیچ واسطه‌ای در کار نیست. بنابراین، هزینه این تراکنش‌ها به مقدار چشمگیری پایین می‌آید و تمام اقشار جامعه در کشورهای مختلف می‌توانند به‌راحتی از آن استفاده کنند.

همانطور که گفتیم‌، در فایننس غیرمتمرکز، هر سرمایه‌گذار مسئول اصلی حفظ سرمایه خودش است و امور مالی بدون نیاز به تایید بانک مرکزی انجام می‌شود. این موضوع تاثیر زیادی در افزایش امنیت تراکنش‌ها و حفظ حریم خصوصی کاربران دارد.

در دیفای هیچ بانک و نهاد مرکزی وجود ندارد که بعد از انجام معامله آن را بی‌اعتبار بخواند یا به هر دلیلی خدمات مالی را به برخی افراد ارایه ندهد. معاملات در بلاکچین‌های دیفای به طور پیوسته انجام می‌شود و هر فرد در هرجای دنیا با دسترسی به اینترنت، می‌تواند در این معاملات شرکت کند.

این موضوع به کشورهایی که تحت سلطه رژیم‌های فاسد قرار دارند کمک زیادی می‌کند. مردم این کشورها می‌توانند از این ویژگی DeFi به نفع خود استفاده کنند تا سرمایه آنها در اختیار دولت قرار نگیرد. برای مثال خیلی از مردم ونزوئلا برای این که سرمایه خود را دور از دسترس دولت حفظ کنند، به خرید بیت کوین پناه برده‌اند.

دیفای چه معایبی دارد؟

معایب دیفای

تا اینجا با مفهوم دیفای و کاربردهای آن آشنا شدیم. اما باید بدانید که این حوزه مانند هر پدیده دیگری بی‌نقص نیست و در کنار مزایایش معایبی هم دارد. DeFi امکان دسترسی کامل و مدیریت مستقیم سرمایه را برای مردم فراهم کرده و افراد زیادی از این موضوع راضی هستند. اما این دسترسی ظهور امور مالی غیر متمرکز ریسک کار را بالا می‌‌برد. برای مثال:

  • فراموشی رمز عبور
  • تایپ اشتباه آدرس گیرنده

و سایر مشکلاتی که احتمال گم شدن ارز دیجیتال کاربران را افزایش می‌دهد.

طبق آمار رسمی، در حال حاضر بیشتر از یک پنجم بیت کوین‌های موجود گم شده‌اند و این رقم همچنان در حال افزایش است. علاوه بر این، قراردادهای هوشمند DeFi، فضا را برای هکرهایی که در قراردادهای عادی حضور ندارند فراهم می‌کند. در تاریخچه این قراردادهای هوشمند، افراد زیادی هستند که طی یک معامله ارز دیجیتال خود را از دست داده‌اند.

با این حال فایننس غیرمتمرکز نقش خود را در سرمایه‌گذاری‌ها پررنگ کرده است، به گونه‌ای که می‌توان به‌راحتی از معایب آن چشم‌پوشی و از کاربرد آن نهایت استفاده را برد.

خریدی بدون واسطه با پروژ‌ه های دیفای

همانطور که گفتیم بیت کوین و بسیاری از ارزهای دیجیتال امکان خرید بدون واسطه را برای کاربران فراهم می‌کنند. خرید بدون واسطه فقط بین خریدار و فروشنده انجام می‌شود و آنها برای توقف، تایید یا ثبت معامله اختیار کامل دارند.

اما با خلق پروژه‌های غیرمتمرکز، دیگر خرید بدون واسطه محدود به تراکنش‌های ارز دیجیتال نیست. امروزه شرکت‌های بزرگ، خدمات مالی خود مانند درخواست وام، بیمه، سرمایه‌گذاری جمعی و مشتقات آن را به طور مستقیم (یا توسط اوراکل) انجام می‌دهند و این کار فقط توسط دیفای انجام می‌شود. از این رو، DeFi به عنوان مهم‌ترین پدیده کشف شده برای انجام امور مالی شناخته می‌شود. شما با استفاده از آن می‌توانید وام بگیرید، به حساب پس‌انداز خود پول واریز کنید، معامله‌های بزرگ مالی و کارهای مختلف دیگری انجام دهید.

توجه داشته باشید که تمام این خدمات مالی در سطح جهانی و بدون هیچ واسطه، با تایید شخص خودتان انجام می‌گیرند. یعنی با دیفای، بدون نیاز به اجازه کسی می‌توانید امور مالی مختلف خود را در سطح جهانی انجام دهید.

معرفی مشهورترین پروژه‌های دیفای

پروژه‌های دیفای

پروژه های دیفای مجموعه‌ای از برنامه‌های کاربردی هستند که امور مالی غیرمتمرکز شما را در بلاکچین‌های اتریوم (شبکه ERC-20)، زنجیره هوشمند بایننس و غیره، با استفاده از قرارد هوشمند (قراردادهایی که به طور خودکار در بلاکچین اجرا می‌شوند) انجام می‌دهند. نام برخی از بهترین پروژه های DeFi را که اخیراً توجه کاربران زیادی را به خود جلب کرده‌ عبارتند از.

  • صرافی یونی سواپ (Uniswap)
  • چین لینک (LINK)
  • رپد بیت کوین (Wrapped Bitcoin)
  • آوه (Aave)
  • پنکیک سواپ (CAKE)
  • پروژه استیبل کوین دای (Dai)
  • کامپوند (Compound)
  • یرن فایننس (Yearn finance)
  • یام فایننس (Yam finance)
  • کرو فایننس (Curve finance)

دیفای و استقلال در دنیای مالی

در این مقاله سعی داشتیم به معرفی دیفای (وثیقه مالی غیر متمرکز) بپردازیم. بدون شک بلاکچین اتریوم به‌عنوان پیشگام در قراردادهای هوشمند و تنوع داشتن در پلتفرم‌های معاملات رمز ارزها و NFT، درصد بالایی از اپلیکیشن‌های غیرمتمرکز را به خود اختصاص داده است. از طرفی زنجیره هوشمند بایننس به عنوان اصلی‌ترین رقیب اتریوم، از نظر سرعت و کارمز تراکنش، شرایط به مراتب بهتری را نسبت به بلاکچین اتریوم دارد.

به نظر شما با توسعه زنجیره هوشمند بایننس و ظهور بلاکچین‌های جدید، آیا کماکان اتریوم می‌تواند جایگاه خود را به‌عنوان پادشاه پروژه‌های فایننس غیرمتمرکز حفظ کند؟

سوالات متداول

در یک جمله هدف DeFi، خلاص شدن از شر اشخاص ثالثی است که در تمام تراکنش‌های مالی دخیلند و موجب کندی و هزینه بر شدن معاملات می‌شوند.

بیت کوین یک ارز دیجیتال است ولی DeFi برای استفاده از رمزارزها در اکوسیستم خود طراحی شده است. بنابراین بیت کوین می‌تواند به بخشی مهمی از این وثیقه مالی غیر متمرکز بدل شود.

منظور از ارزش کل دارایی قفل شده (TVL) در دیفای، تمام رمزارزها اعم از وام‌ها و سپرده‌ها در استخرهای DeFi است. در حال حاضر کل ارزش قفل شده در پلتفرم‌های DeFi برابر با ۱۷۸/۴۷۹ میلیارد دلار است.

دیفای چیست: 5 نکته درباره امور مالی غیرمتمرکز بلاکچین

دیفای چیست

امور مالی غیرمتمرکز یا دیفای (DeFi) سیستم مالی جدیدی است که به صورت مستقل عمل می‌کند و بر واسطه‌های مالی متمرکز نظیر بانک‌ها، اتحادیه‌های مالی، یا صندوق‌های بیمه متکی نیست. در عوض، کاربران از طریق این سیستم قادر هستند با استفاده از رمز ارزها و دارایی‌های دیجیتالی به وسیله‌ی قراردادهای هوشمند خودکار به انتقال پول، تجارت، سرمایه‌گذاری، و معامله بپردازند؛ به این ترتیب، با گسترش این سیستم، نیاز به واسطه‌های کُند و پرهزینه‌ای مانند بانک‌ها از بین می‌رود.

دیفای به وسیله‌ی فناوری دفتر کل توزیع‌ شده (DLT) – یا بلاک چین – پشتیبانی می‌شود که هدف‌اش بر هم زدن نظم مالی کنونی و ایجاد فرصتی برای ظهور سیستم مالی شفاف‌تر و منصفانه‌تری به جای آن است.

یکی دیگر از ویژگی‌های برجسته‌ی دیفای این است که این سیستم مالی می‌تواند بلاک چین را از داده‌های ساده یا انتقالات ارزش به کاربردهای مالی پیچیده‌تری نظیر تجارت، ارائه‌ی وام یا قرض، کشت سود یا ییلد فارمینگ، وام فلش یا فلش لون، و ابزار مشتقه گسترش می‌دهد.

این صنعت در ۲۰۲۰ طی دوره‌ای که به “‌تابستان دیفای‌”‌ مشهور شد به اوج شکوفایی رسید؛ در این تابستان، ارزش کل قفل شده (TVL) در قراردادهای هوشمند دیفای ظرف چند ماه به طور ناگهانی از چند صد میلیون دلار به بیش از ۲۰ میلیارد دلار رسید. با این‌که در مقایسه با سیستم مالی سنتی، این رقم هم‌چنان اندک است، به نظر نمی‌رسد نرخ رشد سود و سرمایه‌گذاری در این فضا به زودی آهسته شود. به طور خلاصه، دیفای یک سیستم مالی باز، کاملا آزاد، و بی حد و مرز است.

۱. مشکل سیستم مالی سنتی چیست؟

سیستم‌های مالی متمرکز، علاوه بر آن‌که برای مشتریان کُند و پرهزینه هستند، نسبت به هک شدن، نقض اطلاعات، و شکست‌های امنیتی آسیب‌پذیر نیز هستند.

سیستم مالی سنتی مانند این است که تمام تخم مرغ‌های‌تان را در یک سبد قرار دهید. اگر پول‌تان در یک بانک باشد، و بانک تصمیم بگیرد کارمزدهای‌اش را افزایش دهد، در سرمایه‌گذاری شکست بخورد، و دچار سرقت یا ورشکستگی شود، ممکن است پول‌تان را از دست بدهید. محصولات، اپلیکیشن‌ها، خدمات و هم‌چنین، دارایی‌های تحت این خدمات در دیفای همگی غیرمتمرکز هستند؛ از این رو، از نقاط ضعف و مشکلات موجود در سیستم‌های مالی متمرکز در امان هستند.

هم‌چنین، سیستم‌های مالی سنتی برای میلیون‌ها آدمی که از معیارهای لازم برای افتتاح حساب بانکی برخوردار نیستند، غیر قابل دسترس هستند. این مسئله شاید برای آدم‌هایی که در کشورهای توسعه یافته تا ثروتمند زندگی می‌کنند، عجیب به نظر برسد، ولی فقدان هویت و مدارک شناسایی و عدم دسترسی به سرمایه، انزوای جغرافیایی، و فشار و محدودیت‌هایی از طرف حکومت‌ها میلیون‌ها آدم‌ را در سرتاسر جهان از دسترسی به خدمات مالی سنتی محروم کرده‌اند.

رمز ارزها و دیفای هیچ تبعیضی قائل نمی‌شوند و به هر آدمی که به اتصال اینترنت دسترسی داشته باشد اجازه می‌دهند به آسانی، بدون هزینه‌های گزاف، و به طور منصفانه از خدمات مالی بهره‌مند شود.

۲. دیفای از کجا آمده است؟

با این‌که اصطلاح دیفای از تابستان ۲۰۲۰ سر زبان‌ها افتاد، این داستان در حقیقت با ظهور بیت کوین آغاز شد.

بیت کوین اساسا و ذاتا غیرمتمرکز است و ایده‌ی دفتر کل توزیع ‌شده (DLT) را به عنوان ابزاری جهت ایجاد شبکه‌های غیرمتمرکز برای انجام معامله توسط آدم‌های مختلف معرفی کرد.

هنگامی که بیت کوین در ۲۰۰۹ توسط یک نفر یا یک تیم متخصص رمزنگاری به نام ساتوشی ناکاموتو راه‌اندازی شد، آدم‌ها توانستند برای نخستین بار در یک شبکه‌ی همتا به ‌همتای غیرمتمرکز و بر اساس رمزنگاری به انجام معامله بپردازند. همین کاربرد بلاک چین بود که به توسعه‌ی اکوسیستم ارزهای رمزنگاری شده‌ی تریلیون دلاری که امروز شاهد آن هستیم، منجر شد.

فقط ظرف ۱۲ سال، بیت کوین یک سیستم مالی کاملا جدید را با ارزش بیش از ۸۰۰ میلیارد دلار و هم‌چنین، مجموعه‌ای جدید از ویژگی‌های مالی ایده‌آل را بر اساس شفافیت و آزادی به وجود آورد.

چشم‌انداز ساتوشی ناکاموتو این بود که آزادی آدم‌ها را از طریق یک سیستم مالی همتا به همتا به آن‌ها بازگرداند. بیت کوین نخستین ارزی بود که توانست این هدف را برآورده کند، ولی تنها رمز ارز موجود نیست. با این‌که بیت کوین به خودی خود ستون دیفای است، فقط به عنوان نخستین فصل از این داستان شناخته می‌شود. پس از ۲۰۰۹، شبکه‌های دیگری نیز با همان چشم‌انداز ایجاد یک سیستم مالی جدید پا به عرصه گذاشتند.

۳. دیفای کجا است و چگونه می‌توان به آن دسترسی داشت؟

پر کاربردترین بلاک چین موجود اتریوم نام دارد. اتریوم همان جایی است که اکثریت گسترده‌ی اپلیکیشن‌های دیفای در آن قرار دارند و هر هفته معاملات میلیارد دلاری در آن انجام می‌شوند.

شبکه‌ی اتریوم را معمولا به عنوان نسل آینده‌ی اینترنت می‌شناسند، زیرا قادر است بسیاری از خدمات، به خصوص خدمات مالی را به صورت غیرمتمرکز ارائه دهد و تمام جوامع را در سرتاسر جهان گرد هم جمع کند.

در میان صدها اپلیکیشن غیرمتمرکز (dApps) موجود در بلاک چین اتریوم، ۱۰ اپلیکیشن برتر آن ماهانه بیش از یک میلیون کاربرد دارند و حجم معامله در این شبکه به طور مستمر در هر ۲۴ ساعت بیش از ۳۵ میلیارد دلار است.

رمز ارز اتر (ETH) به عنوان عامل حرکت در این شبکه عمل می‌کند، و هر معامله دارای کارمزدی است که به عنوان مشوق برای سازندگان و پشتیبانان این شبکه در نظر گرفته شده است.

رشد سریع شمار کاربران این شبکه، به همراه افزایش ناگهانی قیمت اتر باعث بالا رفتن شدید کارمزدهای مربوط به هر معامله شده‌اند. با شروع به‌روزرسانی این شبکه به اتریوم 2.0 در ۲۰۲۱، مشکل مقیاس‌پذیری اصلی‌ترین محدودیت اتریوم به شمار می‌رود.

۴. دیفای چه مزایایی دارد؟

امور مالی غیرمتمرکز به اندازه‌‌ای برای کاربران انعطاف‌پذیر است که می‌توانند در هر زمان، و در هر مکان فقط با اتصال به اینترنت به انجام معامله و تجارت بپردازند.

برجسته‌ترین مزایای دیفای عبارت هستند از انتقال پول آنی یا به شدت سریع و هزینه و کارمزد بسیار پایین. به علاوه، از آن‌که واسطه‌های کم‌تری در این میان وجود دارند که هر یک بخواهند تکه‌هایی از کیک‌تان را برای خود بردارند، کاربران از فواید دیگری نیز بهره‌مند می‌شوند که در امور مالی سنتی تجربه نکرده‌اند. برای مثال، پروتکل‌های وام‌دهی دیفای معمولا نرخ سود بالاتری را برای سپرده‌ها، و هم‌چنین، کارمزدهای کم‌تر و شرایط مطلوب‌تری را برای وام‌ها و ردیف‌های اعتباری در نظر می‌گیرند.

دیفای فرصتی را برای ایجاد دسترسی عادلانه‌ای به خدمات مالی برای همه‌ی آدم‌ها فراهم کرده است. میلیون‌ها نفر به دلیل انزوای جغرافیایی، فقدان امکانات مالی، محدودیت‌های حکومتی و غیره از دسترسی به خدمات مالی محروم هستند.

از جمله دیگر مزایای دیفای می‌توان به تجارتی با بازده‌ی بسیار بالا اشاره کرد که به “کشت سود یا ییلد فارمینگ‌‌” مشهور است؛ این ویژگی به سرمایه‌گذاران امکان می‌دهد رمز ارزهای‌شان را با نرخ‌های سود بسیار بالاتری نسبت به سرمایه‌گذاری و سیستم بانکی سنتی قرض بگیرند یا وام بدهند.

۵. قراردادهای هوشمند و آینده‌ی امور مالی جهانی

آینده‌ی امور مالی غیرمتمرکز بسیار سالم و روشن است. با این‌که رقابت میان قدرت‌های جهان برای رسیدن به آینده‌ای دیجیتالی و غیرمتمرکز مدتی است شروع شده، چند وقتی است که شاهد گسترش انواع دارایی‌های رمزدار یا توکن سازی شده از قبیل طلای دیجیتالی، رمز غیرقابل معاوضه (NFTs)، و آثار هنری بوده‌ایم؛ در حالی که بسیاری از حکومت‌ها در سراسر جهان به دنبال ایجاد ارزهای دیجیتال برای بانک مرکزی‌شان هستند.

استفاده‌ی موردی از قراردادهای هوشمند با سرعت در حال افزایش است – از دیفای تا انواع بازی‌ها، دارایی‌های توکن سازی شده در دنیای واقعی، پرداخت‌های مشروط، اپلیکیشن‌های قمار و شرط‌بندی، و بازارهای پیش‌بینی.

با توجه به این‌که آدم‌ها و سازمان‌ها به طور مداوم با استفاده از انقلاب فناوری غیرمتمرکز، قراردادهای هوشمند و دیفای با یکدیگر تعامل و مبادله‌ی اطلاعات می‌کنند و به خدمات مالی دسترسی می‌یابند، این دنیای تازه هم‌چنان به ایجاد شفافیت و آزادی مالی ادامه خواهد داد.

دیفای Defi چیست؟ همه چیز درباره Defi

معرفی دیفای

همیشه ارائه دهندگان خدمات مالی از مهم ترین پلتفرم های دنیا به شمار می روند. زیرا نهاد های مالی در سراسر جهان نقش مهمی را ایفا می کنند. امور مالی غیرمتمرکز دیفای (DeFi) نیز یک فناوری مالی در حال ظهور است. این عرصه بر اساس دفتر کل توزیع شده ایمن مشابه آنچه توسط ارز های دیجیتال استفاده می شود، فعالیت می کند. این سیستم کنترل بانک ها و موسسات بر پول، محصولات مالی و خدمات مالی را حذف می کند. برای آنکه با این سیستم غیر متمرکز و منحصر به فرد بیشتر آشنا شوید، با ما تا پایان این مقاله همراه باشید.

معرفی حوزه دیفای Defi

دیفای (Defi) ، مخفف شده Decentralized Finance، و به معنی امور مالی غیر متمرکز است. این عرصه انقلابی عظیم در سیستم امور مالی ایجاد کرد. در حالت عادی هر شخص در هر کجای دنیا که باشد باید برای انجام دادن امور مالی خود از قبیل پرداخت قبوض، گرفتن وام، مالیات، پرداخت عوارض و بسیاری از موارد دیگر که به پرداخت های مالی مربوط می شود را باید از طریق بانک و سیستم های مالی متمرکز که تحت کنترل دولت است انجام د هد. اما دیفای (Defi) پلتفرمی است که تمامی فعالیت های مربوط به امور مالی را به صورت غیر متمرکز و مستقیم به کاربران خود ارائه می دهد.

به این معنی که کاربران می توانند با استفاده از این پلتفرم امور مالی خود را بدون دخالت نهاد دولتی به طور مستقیم انجام دهند و دیگر نیاز به معطل شدن در بانک ها نیست. در امور مالی متمرکز، پول شما توسط بانک ها نگهداری می شود، شرکت هایی که هدف اصلی آنها کسب درآمد است. سیستم مالی مملو از اشخاص ثالثی است که جابجایی پول بین طرفین را تسهیل می ‌کنند و هر یک برای استفاده از خدمات خود کارمزد دریافت می ‌کنند.

کاربرد های دیفای Defi

حوزه امور مالی غیرمتمرکز دیفای با اجازه دادن به افراد، بازرگانان و مشاغل برای انجام تراکنش های مالی از طریق فناوری های نوظهور، واسطه ها را حذف می کند. این امر از طریق شبکه های مالی نظیر به نظیر که از پروتکل های امنیتی، اتصال، نرم افزار و پیشرفت های سخت افزاری استفاده می کنند، انجام می شود. این امر تنها با استفاده از اینترنت محقق می شود. برخی از کارهای مهمی که می توان در پلتفرم Defi، انجام داد به شرح زیر می باشد:

  • وام گرفتن یا وام دادن: از آنجا که در این شبکه هیچ شخص ثالثی وجود ندارد که شبکه را کنترل کند، مردم خودشان شبکه را کنترل می کنند. برای مثال برخی از کاربران مقداری رمز ارز را در اختیار سیستم Defi، گذاشته تا سایر کاربران بتوانند از این طریق وام دریافت کنند و خود ظهور امور مالی غیر متمرکز کاربران در برابر این عمل پاداش دریافت می کنند.
  • ارائه خدمات بانکی: مانند صدور استیبل کوین ها، رهن و بیمه
  • ارائه یک بازار غیر متمرکز: در Market Place، این پلتفرم می توان به صورت مستقیم تمام معاملات را انجام داد و ارز دیجیتال خرید و فروش کرد.
  • قراداد های هوشمند DEX: درواقع این بخش به عنوان یک صرافی غیر متمرکز به شمار می رود. از طریق این صرافی می توان تمام امور مالی عادی که در یک صرافی متمرکز انجام می دهیم را در این صرافی غیر متمرکز نیز به سمر برسانیم.

مثالی برای کاربرد Defi

به عنوان مثال، فرض کنید یک گالن شیر با استفاده از کارت اعتباری خود خریداری می کنید. هزینه از تاجر به یک بانک خریدار می رود، که جزئیات کارت را به شبکه کارت اعتباری ارسال می کند. بانک شما هزینه را تأیید می کند و تأییدیه را از طریق بانک گیرنده به شبکه ارسال می کند تا به تاجر برگردد. هر نهاد در زنجیره برای خدمات خود مبلغی را دریافت می کند، عموماً به این دلیل که بازرگانان باید برای توانایی شما برای استفاده از کارت های اعتباری و نقدی پرداخت کنند. اما در سیستم غیر متمرکز دیفای، واسطه ها حذف می شود و هر معامله گر می تواند بدون نیاز به شخص ثالث یا نهاد دولتی، به طور مستقیم و بی دردسر امور مالی خود را انجام دهد. از آنجا که این سیستم نیاز به یک میزبان دارد، در حال حاضر در شبکه اتریوم میزبانی می شود.

دیفای(Defi) چیست؟

حوزه Defi چکونه کار می کند؟

باید بگوییم در اینجا نیز نام بلاک چین می درخشد. پروژه دیفای کاملا مبتنی بر فناوری بلاک چین است و از بلاک چین برای غیرمتمرکز سازی هر چه بیشتر سیستم مالی خود استفاده می کند. در بلاک چین، تراکنش ها در بلوک ها ثبت می شوند و سپس توسط سایر کاربران تایید می شوند. اگر این افراد تایید بدهند و بر سر یک تراکنش توافق کنند، بلوک تکمیل و رمزگذاری می شود. بلوک دیگری ایجاد می شود که اطلاعات مربوط به بلوک قبلی را در خود دارد.

بلوک ها از طریق اطلاعات موجود در هر بلوک در حال انجام به یکدیگر «زنجیره» می شوند و نام بلاک چین را به آن می دهند. اطلاعات موجود در بلوک های قبلی را نمی توان بدون تأثیر بر بلوک های زیر تغییر داد، بنابراین راهی برای تغییر زنجیره بلوک وجود ندارد. این مفهوم همراه با سایر پروتکل های امنیتی، ماهیت امن یک بلاک چین را فراهم می کند. تراکنش های مالی همتا به همتا (P2P) یکی از مقدمات اصلی پشت DeFi است. تراکنش P2P DeFi جایی است که دو طرف توافق می کنند که ارز دیجیتال را برای کالا یا خدمات با شخص ثالثی که درگیر آن هستند مبادله کنند. در DeFi، از برنامه مالی غیرمتمرکز خود

(dApp) برای وارد کردن نیازهای وام خود استفاده می‌کنید، و یک الگوریتم شما را با همتایان خود مطابقت می‌دهد که نیازهای شما را برآورده می‌کنند. سپس باید با یکی از شرایط وام دهنده موافقت کنید و وام خود را دریافت کنید. تمامی این موارد از طریق قرارداد های هوشمند و برنامه های غیر متمرکز dApp، در بلاک چین انجام می شود.

مزایای دیفای Defi

پیش از هر چیزی باید بگوییم هدف اصلی سیستم DeFi، خلاص شدن از شر اشخاص ثالثی است که در تمام تراکنش های مالی دخیل هستند. به همین ترتیب حوزه دیفای با ارائه یک سیستم همتا به همتا برای انجام امور مالی، هزینه هایی را که بانک ها و سایر شرکت های مالی برای استفاده از خدمات خود دریافت می کنند حذف می کند. همچنین با استفاده از حوزه دیفای، شما می توانید به جای اینکه سرمایه خود را در بانک نگه دارید، در یک کیف پول دیجیتالی امن نگهداری کنید که کلید خصوصی آن تنها به دست خودتان است و هیچ کسی نمی تواند در کنترل دارایی های شما دخالت کند. همچنین برخی از ویژگی های اصلی DeFi، به شرح زیر می باشد:

  • اوپن سورس بودن دیفای
  • تمرکز زدایی و حذف واسط ها
  • کاهش هزینه های امور مالی
  • صرفه جویی در وقت و سهولت امور مالی
  • انتقال پول به طور مستقیم و تنها در چند ثانیه
  • استفاده از قرارداد های هوشمند و برنامه های غیر متمرکز (dApps)
  • محبوبیت روزافزون و مقبولیت بیشتر میان مردم از سراسر جهان
  • از بین رفتن خطای انسانی از طریق قرارداد های هوشمند

نتیجه گیری

پلتفرم دیفای (DeFi ) یک سیستم امور مالی غیر متمرکز است. هدف آن بازسازی سیستم های مالی سنتی مانند بانک ها و صرافی ها با ارز های دیجیتال می باشد. این حوزه بیشتر بر روی بلاک چین اتریوم اجرا می شود و از قرارداد های هوشمند بهره مند می شود. DeFi، در تلاش است تمرکززدایی را در سیستم های مالی ایجاد کند. سپس افراد از سراسر جهان بتوانند امور مالی خود را بدون نیاز به مراجعه به نهاد های دولتی مانند بانک به طور مستقیم انجام دهند. این پلتفرم تا به امروز یکی از محبوب ترین پروژه های بازار ارز دیجیتال به شمار می رود که مبتنی بر بلاک چین است و از مزایای منحصر به فرد این فناوری بهره مند می باشد.



اشتراک گذاری

دیدگاه شما

اولین دیدگاه را شما ارسال نمایید.